İsmail Hakkı Altuntaş

1988 yılının Temmuz ayı sonlarında, İran İslam Cumhuriyeti'nde binlerce siyasi mahkûmun sistematik bir şekilde sorgulanması, işkence görmesi ve infaz edilmesiyle sonuçlanan, tarihin en karanlık sayfalarından biri açılmıştır. Bu katliam, sadece birkaç ay içinde ülke genelindeki hapishanelerde gerçekleştirilmiş ve Ayetullah Humeyni rejimine muhalif olan neredeyse tüm siyasi unsurların tasfiyesi / liquidation hedeflenmiştir. Ölümcül Kararın Mimarı: Ölüm Fetvası / Deadly Fatwa Metni Katliam süreci, o dönemde terminal safhada hasta olan Ayetullah Humeyni tarafından yayınlanan ve kamuoyundan gizlenen bir fetva ile resmiyet kazanmıştır. Fetvanın tam metni ve içeriği şu şekildedir: “Esirgeyen ve Bağışlayan Allah’ın adıyla. Hain münafıklar İslam’a inanmadıkları ve her söyledikleri aldatmaca ve ikiyüzlülükten / hypocrisy kaynaklandığı için; liderlerinin iddialarına göre İslam’dan döndükleri / apostates (mürted) oldukları için; Allah’a karşı savaş açtıkları / muharib (waging war on G...

Son yüzyıllarda İran'ın siyasi, kültürel ve toplumsal dokusunu şekillendiren liderler, ülkeyi monarşiden teokrasiye, modernleşmeden devrimci gelenekçiliğe uzanan keskin dönüşümlerden geçirmişlerdir. Bu liderlerin her biri, İran'ın "stratejik yalnızlık" / strategic loneliness hissini ve "küresel kibir" / global arrogance olarak adlandırdıkları Batı hegemonyasına karşı duruşunu farklı yöntemlerle ele almıştır. Modernleşmenin ve Merkezi Devletin Mimarı: Rıza Şah Pehlevi Rıza Şah Pehlevi, 1925 yılında Kaçar hanedanına son vererek Pehlevi dönemini başlatmış ve İran'ı modern bir ulus devlete dönüştürme yolunda köklü adımlar atmıştır. "Rıza Şah'ın yönetim tarzı ve Türkiye'deki reformlarla olan ilişkisi nasıldı?" Rıza Şah, yönetim stilini büyük ölçüde Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ten modellemiştir. Atatürk'ün laiklik ve modernleşme odaklı otoriter / authoritarian reformlarını İran'a uyarlam...