RUS MASONLARININ DOKTRİNİNDE KABABALA'NIN YERİ

*

Konstantin Burmistrov

Maria Endel

18. yüzyılın ortalarında Rusya'da ortaya çıktı ve o yüzyılın sonuna doğru muhtemelen birkaç bin kişiyi kapsıyordu ^[1]. Loca üyelerinin büyük çoğunluğu devlet adamları, aristokratlar ve entelektüellerdi ­: ileri gelenler, kariyer askerleri, memurlar, yazarlar ve bilim insanları, din adamları vb. Masonik görüşlerin o dönemin ideolojisi üzerinde önemli bir etkisi olduğu bilinmektedir, ancak Rus masonluğunun tarihi iyi incelenmiş olmasına rağmen ^[2], masonik ideoloji bugüne kadar çok az akademik ilgi görmüştür . Rus biliminde, masonik geleneğin ana bileşenleri olan mistisizm, simya ve Kabala konusunda uzun bir şüphecilik geleneği vardır. ­^{19. yüzyılın sonları} ve 20. yüzyılın ­başlarında , Rus bilim insanları , esas olarak aşırı pozitivist görüşleri nedeniyle bu konuya çok az ilgi gösterdiler. Sovyet döneminde ise bu konu tabuydu.

Dahası, masonik öğretileri incelemede bir dizi nesnel zorluk bulunmaktadır. Masonik metinlerin çoğu henüz yayınlanmamıştır. Masonik belgelerin önemli kısımları masonların kendileri tarafından imha edilmiş veya hükümet baskısı sonucu kaybolmuştur. Ek olarak, masonlar genellikle ­Kabala ve simya ile olan ilişkilerini gizlemişlerdir . Bu nedenle mevcut materyaller azdır ve genellikle şifrelenmiştir. ^[3]Konusu tutarlı bir şekilde açıklanmayan birçok taslak masonik metin bulunmaktadır . Bütün bunlar...­

^{Aries Vol. 4, no. 1}

^* Zorlu masonik metinlerin İngilizce çevirilerinin hazırlanmasındaki paha biçilmez yardımları için Dr. Zhanna Shuranova'ya (Moskova), ­makalenin son versiyonunda yapılması önerilen düzeltmeler için Prof. George Gerstein'e (Philadelphia), Dr. Torsten Rüting'e (Hamburg) ve Prof. Rashid Kaplanov'a (Moskova) özellikle minnettarız.

Bu çalışma o kadar yaygın ki, bazı araştırmacılar Rus masonlarının ­Kabala ve simya ile hiç ilgilenmediklerinde ısrar ediyorlar.

Moskova arşivlerindeki el yazmalarının kapsamlı bir incelemesinde, ^[4]farklı dillerden (muhtemelen İbranice de dahil olmak üzere) çeviriler ve orijinal eserler de dahil olmak üzere Kabala ile ilgili düzinelerce metin keşfettik ­. ­Bu makale, masonik öğretinin Kabala bileşeninin bir analizidir. Burada özellikle Yahudi mistisizmiyle ilgilenen kişilere dikkat çekilmektedir; Hristiyan Kabalistlerin metinlerinin yanı sıra orijinal Yahudi yazıtlarını da okuyup çeviren ve pratik yaşamlarında kullanan bazı Rus masonları tanımlıyoruz. Ayrıca, bu bilginin Rus masonik kardeşlerine aktarılmasında rol oynayan olası aracıları bulmaya çalıştık ­.

Bizim görüşümüze göre, Kabala'nın masonik gelenekteki rolü sorusu son derece önemlidir ^[5]. Aşağıda, Rus masonları için özellikle ilgi çekici olan ve sosyal ve siyasi düşüncelerine büyük katkıda bulunan Kabala kavramlarını açıklamaya çalışıyoruz.

Tarihsel giriş

18. yüzyılda ^Rus masonluğunun tarihinde genellikle üç ana dönem ayırt edilir ­. İlk dönem, 1740'lardan 1762'de Büyük Katerina'nın tahta çıkışına kadar, masonluk 'Batı'dan eleştirilmeden ödünç alınan moda bir şeydi'. İkinci dönem, 1780'lerin başlarına kadar sürdü ve masonluk 'Rusya'daki ilk ahlak felsefesiydi; "Aziz Jones" veya "sembolik" masonluğun ilk üç derecesi yaygındı' ^[6]. Üçüncü dönem, özellikle Gülhaçlılar olmak üzere "yüksek derecelerin" Rusya'da egemen olduğu 1780'leri kapsar ^[7]. Hükümet...

1790'ların başlarındaki baskınlar, masonluğun yayılmasına son verdi. Masonlar, faaliyetlerine ancak II. Katerina'nın ölümünden ve I. Paul'ün tahta çıkmasından sonra kademeli olarak yeniden başladılar. Bu süreç, 19. yüzyılın başlarında, I. Aleksandr'ın Rusya'daki tüm masonluk faaliyetlerini yasakladığı 1822 yılına kadar devam ^etti .

^{18. yüzyılın sonları} ve 19. ^yüzyılın başlarındaki Rus masonluğunda iki temel eğilim belirlenebilir : rasyonalist (deist) ve mistik. Bu eğilimler birbirleriyle güçlü bir şekilde ilişkiliydi. Rasyonalist masonluk 1760'lar ve 1770'lerde zirveye ulaştı. Bakış açıları, edebi tercihleri, sosyal ve politik görüşleri bakımından bu masonlar ^[8], Aydınlanma, doğal hukuk ve fizyokratizm fikirlerinin ateşli destekçileri olan Rus Voltairecilerle neredeyse aynıydı. "Aydınlanmış" İmparatoriçe II. Catherine'in teşvikiyle, Rus Voltaireciler, Hristiyan etiğine değil, akla dayalı yeni bir ahlak geliştirmeye çalıştılar . Ancak bu yeni ahlakı yaratmak için, ^[9]Voltaire'in görüşüne göre, sıradan insanların akıl yürütmesine izin vermek tüm işi mahvetme eğiliminde olduğundan, sıkıca örgütlenmiş gizli bir organizasyon kurmak gerekliydi . ­1770'lerde, yeni "akıl dini"nin merkezleri, Ivan P. Elagin (1725-1793) önderliğindeki St. Petersburg'daki ilk Rus mason birliğinin locaları oldu ^[10]. Bu localar zayıf disiplin ve liberalizmle karakterize ediliyordu. Böyle bir ortamda mistik konulara ilgi duymanın neredeyse imkansız olduğu açıktır ­. İlginç bir şekilde, mason birliğinin lideri ­Elagin, Kabala öğretilerini inceledi ve bunları kendi yazılarında kullandı. Başlangıçta Voltaire hayranıydı, ancak daha sonra ­Voltairecilikten "kurtulduktan" sonra rasyonalist masonluktan ayrıldı ^[11].

^{18. yüzyıl} Rus masonluğundaki ikinci akım olan "mistik" masonlar, localarda daha güçlü bir disiplin ve koşulsuz itaati içeriyordu.

Liderlerine olan bağlılıkları. Bu eğilim içinde iki büyük masonik sistem ayırt edilebilir. İlki, ­1770'lerin sonlarında kurulan ve başında "Capitulum Phoenix" bulunan İsveç sisteminin bir masonik birliği olan "Şövalyelik" idi ^[12]. Bu masonluğun tipik özelliği görkemli ritüelleriydi; üyelerinin çoğu yüksek sosyeteye mensuptu. Capitulum'un Büyük Prefekti ve Büyük Ulusal Loca'nın (İsveç sistemi) Büyük Üstadı Prens GP Gagarin (1745–1808) idi ve Büyük Sekreterleri en otoriter Rus masonlarından IV Beber (1746–1820) idi ^[13]. Rusya'daki İsveç locaları ­çoğunlukla siyasi entrikalara yoğun bir şekilde karışmış ve mistik konularla pek ilgilenmeyen soylulardan oluşuyordu. Ancak liderlikleri olan "Capitulum Phoenix", kendini adamış mistikler ve teozoflardan oluşuyordu. Kabala, büyü ve simya üzerine çalıştılar ­, gizli "teorik" localar kurdular ve tüm dünyayı yönettiğine inandıkları "görünmez evrensel bir Kapitulum"un üyeleri olmayı hayal ettiler ^[14]. En büyük gizlilik içinde çalışan (üyelerinin çoğu hükümete ve hatta sıradan masonlara bile bilinmiyordu), "Kapitulum Phoenix", 18. ^{yüzyılın sonları} ve 19. ^{yüzyılın başlarında Rusya'daki neredeyse tüm masonik faaliyetleri derinden etkiledi} .

Aynı zamanda, 1780'lerde, Altın ve Gül Haç Tarikatı'nın öğretisi Almanya'dan Rusya'ya geldi ve Rus "mistik" masonluğunun ikinci hareketi haline geldi. Bu Tarikatın tarihine kısaca bakalım ­. Altın ve Gül Haç Tarikatı, 1750'lerin ortalarında Almanya'da ortaya çıktı. Ortaya çıkışıyla ilgili çeşitli versiyonlar vardır. Gül Haçlılar, Tarikatın ­on dördüncü yüzyılda ortaya çıkan ve on yedinci yüzyılın başlarında açıkça tezahür eden eski Gül Haç geleneğinin bir halefi olduğuna inanıyorlardı (sırasıyla, bu geleneğin Adem'e bahşedilen İlksel doktrinden geldiğini iddia ediyorlardı) . ^{[15]18. yüzyılın} başlarında , ­bir Gül Haç Tarikatının öğretisi ve temel yapısal ilkeleri hakkında bazı yazılar ortaya çıktı. 1710 yılında Silezyalı bir rahip olan Samuel Richter, bir

Theo-Philosophia Theoretico-Practica ^[16]adlı , gizli bir Gül ve Haç Tarikatı'nın ayrıntılı bir planını barındıran bir inceleme.

^{18. yüzyılın} ortalarında masonluğun etkisiyle Almanya ve Avusturya'da Gülhaç Tarikatı grupları ve çevrelerinde büyük bir patlama yaşandı. Güney Almanya, Avusturya, Macaristan ve Kuzey İtalya'ya yayılmış çok sayıda Gülhaç merkezi vardı. Almanya'da "yeni" Gülhaçlılar ilk olarak 1755-56 yıllarında Sulzbach'ta ortaya çıktılar; daha sonra faaliyetlerinin merkezi Berlin'e taşındı ^[17]. Hareketin liderleri arasında Bernhard J. Schleiss von Löwenfeld, Johann G. Schrepfer, Friedrich J.W. Schröder ve Johann Ch. von Wöllner vardı. Bunlar, Altın ve Gül Haç Tarikatı olarak bilinen ünlü gizli örgütün gerçek yaratıcılarıydı.

Tarikat, Sulzbach'taki dük evinin hekimi olan ve daha sonra kontluk unvanı alan ve dükün danışmanı olan Bernhard Joseph Schleiss von Löwenfeld (1731-1800) tarafından kurulmuştur. ^[18]17. yüzyılın sonlarındaki Sulzbach Hristiyan Kabalası geleneklerini takip edercesine Kabala'ya açıkça ilgi duymuştur. İlginç bir şekilde, 17. yüzyılın son çeyreğinde Sulzbach, Hristiyan Kabala çalışmalarının merkezi haline gelmişti. Sulzbach Dükü Prens Christian-August'un (1622-1702) himayesinde, Kabala metinlerinin çevirileri ve ­Kabbala Denudata ^[19]antolojisinin derleyicisi olarak bilinen Christian Knorr von Rosenroth (1636-89) yaşamış ve çalışmıştır .

Birkaç on yıl sonra Schleiss'in Knorr, Francis Mercury van Helmont (1614-98) ve bu grubun diğer Hristiyan Kabalacılarının fikirlerini yeniden üretmesi ve kendi yazılarında doğanın alfabesinden gerçek bir ruhani öğreti olan "otantik Kabala"yı nasıl yeniden kazanacağını öğretmesi hiç de şaşırtıcı değil. Tarikatın en önemli kavramlarının kaynağı Kabala'daydı: ...

Sefirot ^[20]Ağacı , mistik sayılar ve Adam Kadmon ^[21]doktrinleri , “İlk Dil” öğretisi ^[22]ve Kutsal Yazıların peygamberlik yorumu ve daha birçok şey ^[23]. Yahudi unsurları, Gülhaç ritüellerinde önemli bir rol oynadı ^[24]. Bu Tarikat tarafından benimsenen yukarıda bahsedilen tüm Kabbalistik fikirlerin daha sonra Rus masonları tarafından da benimsenmiş olması dikkat çekicidir ^[25]. Tarikatın nihai amacı şu şekilde açıklanmaktadır: 'Doğanın gizli güçlerini uyandırmak, lanetlenmeden sonra tortunun altında derinden gömülmüş olan doğal ışığı özgürleştirmek ve her kardeşte gizli Tanrı'yı kolayca görmesine yardımcı olacak yanan bir meşale tutuşturmak […] ve böylece ilk Işık Kaynağına daha yakından bağlanmak' ^[26].

Tarikatın tarihi , mason çevrelerinde son derece popüler olan ^[27]Bilgelerin Pusulası adlı kitapta ayrıntılı olarak anlatılmıştır .

Çeşitli şekillerde dönüştürülmüş birçok Kabbalistik kavram ve bazı Kabbalistik kaynaklara atıflar içermektedir. Yazarın ^[28], en büyük Alman masonlarından ve Tarikatın ideologlarından biri olan Johann Christoph von Wöllner (1732-1800) olduğu anlaşılmaktadır. Aşırı muhafazakâr dini görüşleriyle tanınan Wöllner'in etrafında, Alman entelektüel çevrelerine mensup bir grup sağcı siyasi ve dini düşünür toplanmıştı.

1780'lerde Gülhaçlılar Prusya sarayında önemli bir nüfuz kazandılar. Liderlerinden Johann Rudolph von Bischofswerder (1741-1803), Prusya veliahtı Prens Friedrich-Wilhelm'i (1744-1797) tarikata katılmaya ikna etti ve Friedrich-Wilhelm 1781'de üye oldu (tarikat adı Ormesus Magnus idi). Tahta çıkışının ardından Gülhaçlılar Prusya'da iç ve dış politikayı belirlemeye başladılar; Wöllner ve Bischofswerder bakanlık görevlerine atandılar ve Friedrich-Wilhelm'in yakın danışmanları oldular. Din İşleri Dairesi başkanı Wöllner, bir tür Lutherci engizisyon olan "Acil İncelemeler Komisyonu"nu (1791) kurdu ve aydınlanmacılara yönelik zulümler başladı ­. Tarikatın Prusya'daki siyasi gücü, ­Friedrich-Wilhelm II'nin ölümünün ardından 1797'de sona erdi.

Güneyde de tarikat bastırıldı. Avusturya'da simyanın yasaklanmasından (1785) sonra yasadışı olarak faaliyetlerine devam etti. 1790'da, 1790-1792 yılları arasında Kutsal Roma İmparatoru olan II. Leopold (1747-1792) döneminde bir süreliğine yeniden ortaya çıktı. 18. yüzyılın "aydınlanmış despotlar" olarak bilinen en yetenekli reformist yöneticilerinden biriydi ^ve simya ve Kabala'ya ­derin bir ilgi duyuyordu ­. 1792'deki ölümünün ardından yeni imparator II. Francis (1768-1835), tarikatı bir kez daha yasakladı ^[29].

Wöllner, Johann Ch. A. Theden (1714-1797) ve Moskova'daki temsilcileri Baron Heinrich-Jacob Schröder (1757-yaklaşık 1797) ^[30], Moskova Kardeşler'in liderleri ve masonik bilgi ve mistik ­literatürün ana kaynağıydı. Rus masonlar, 1770'lerin ortalarında Gülhaçlılar hakkında zaten bilgi sahibiydiler ^[31]; ancak Tarikat, Rusya'da ancak Johann'dan sonra faaliyet göstermeye başladı.

Rusya'nın en önde gelen masonlarından biri olan Georg Schwarz (1751-1784), 1782'de Almanya ziyaretinde Wöllner ve Theden ile tanıştı. Onlardan Rus İmparatorluğu'ndaki Gülhaç Tarikatı'nın 'tek Yüksek Yöneticisi' olarak atanma, "Teorik Derece" belgeleri ^[32]ve Moskova'da çalışmaya başlama izni aldı ^[33]. Tarikatın etkisi o kadar büyüktü ki, 1780'lerden sonra Rus masonluğunda iki paralel ve neredeyse bağımsız akım ortaya çıktı: geleneksel masonlar ve Gülhaçlılar . Yahudi Kabalasına en büyük ilgi Rus Gülhaçlılar arasında kendini gösterdi. Faaliyetlerinin merkezi, Johann Schwarz ve Nikolay I. Novikov'un (1744-1818) Moskova çevresiydi. Antik ve ortaçağ Hristiyan ^[34]mistiklerinin, simyacıların, Hristiyan kabalistlerin yanı sıra 17. ^- 18 ^{. yüzyılların Avrupalı mistiklerinin} fikirlerini gözden geçirerek ­kendi doktrinlerini geliştirdiler. Sosyal ve siyasi görüşleri muhafazakarlık ve dini coşkuyla yoğrulmuştu. Louis-Claude de Saint Martin (1743-1803) ^[35]ve Alman Gülhaçlıların fikirlerinden ilham alan bu kişiler, dini ve masonik hareketi siyasi sistemi ve sosyal istikrarı korumanın araçları olarak gördüler. "Kutsal Kral"ın egemenliği altında, mistik bir Tarikat tarafından yönetilen ideal bir masonik devlet üzerinde kafa yordular. Gülhaçlılar, Veliaht Prens Paul (onların görüşüne göre, gelecekteki muhtemel "Kutsal Kral") ile temas kurmak için Kont Nikita I. Panin (1718-1783) ve Peter I. Panin'in (1721-1789) muhafazakar partisine başvurdular ^[36]. Bu faaliyet, 1780'lerin sonları ve 1790'ların başlarında hükümet nezdinde gözden düşen Rus masonlarının zulmüne yol açtı.

Aşağıda, yalnızca Avrupa mistisizminin, simyanın ve Kabala'nın teorik yönlerini derinlemesine inceleyen ­ve bilgilerini kendi eserlerinde, Tanrı'yı tanıma, mistik tefekkür ve dua uygulamalarında somutlaştırmaya çalışan mason çevrelerine odaklanıyoruz. Burada kastettiğimiz kişilerin oldukça küçük bir grup olduğunu belirtmekte fayda var.

(çoğunlukla Gülhaçlılar ve Teorik Derece üyeleri) hem Rus hem de Avrupalı Kardeşlerin büyük çoğunluğundan oldukça farklıydılar; bu Kardeşler ­masonluğu bir tür yakınlık grubu, siyasi bir kurum veya eğlence salonu olarak görüyorlardı. Rus masonluğunda azınlıktaydılar (yaklaşık %2-3 ), ancak büyük bir otorite ve etkiye sahiptiler. ­^{18. yüzyılın sonları} ve 19. yüzyılın başlarında ^Rusya'da faaliyet gösteren başlıca mason ritüellerinde (Ecossais Rectifeé, Strikt- ve Laxe-Observanz, Tapınak Şövalyeleri vb.) Kabala'ya herhangi bir ilgi olduğuna dair neredeyse hiçbir kanıt ­yoktur. Rusya'daki masonluğun yapısı oldukça esnekti: bazı localar ve birlikler birbirleriyle şiddetli bir şekilde savaşabiliyorlardı, ancak bir süre sonra bir araya geliyorlardı (1770'lerde Elagin'in İngiliz birliği ve Reuchel'in İsveç-Berlin localarında olduğu gibi). Ayrıca, aynı masonların aynı anda birkaç Ritüele mensup oldukları ve hatta orada önde gelen makamları işgal ettikleri bilinmektedir. Batı masonluğunun doktrinleri Rus Kardeşler tarafından büyük bir eleştiriyle karşılanmıştır. Bu nedenle, mensup oldukları şu veya bu masonluk sisteminin resmi belgelerini analiz ederken gerçekten neye inandıklarını tanımlamak zordur. Bizim görüşümüze göre, Rus masonluğunda Kabala ve diğer gizli bilimlere olan ilgi, belirli Ritüeller, Tarikatlar ve Dereceler için değil, bazı Rus mistiklerinin bireysel manevi ve entelektüel arayışı için karakteristikti. Örneğin, Kabala'nın başlıca meraklıları arasında Rusya'daki ilk İngiliz mason birliğinin başkanı İvan Elagin ­(aşağıya bakınız) vardı, ancak locaları Kabala ve diğer gizli öğretilerle hiç ilgilenmedi. Rus masonlarının mistik çabalarına Rus Ortodoksluğunun uyguladığı güçlü etkiyi de vurgulamak önemlidir. Rus Gülhaçlıların ve "teorik" masonların çoğu, ­patristik literatürü iyi okumuş gerçek Ortodoks Hristiyanlardı. Onlar için ­son derece önemli olan Bizans ve Rus Ortodoks manevi gelenekleri (Aziz (Pseudo)-Dionysius Areopagita, Aziz Maximus Confessor, Aziz Simeon Yeni Teolog, Aziz Gregory Palamas) ­, masonik görüşlerinin özgünlüğünü büyük ölçüde belirler.

Rus masonlarının "okuma çemberini" oluşturan çok çeşitli yazıları (patristik literatür, Katolik ve Protestan mistiklerin, dindarların, teozofların, simyacıların kitapları ve Rus Kardeşler tarafından yazılmış bazı tarih ve teoloji incelemeleri dahil olmak üzere çok sayıda çevrilmiş ve orijinal metin) tüzükler, teorik kılavuzlar, kateşizmler vb. gibi masonik belgelerden ayırmak da gereklidir. Masonik belgelerde Kabala'ya herhangi bir atıf bulmak neredeyse imkansızdır; bu terim orada kullanılsa bile yalnızca "metaforik" bir anlam taşır. ^[37]Aksine, "okuma çemberi"

"Masonik okuma", Hristiyan ve Yahudi Kabalası ile ilgili düzinelerce metin içermektedir (aşağıya bakınız).

Dolayısıyla, bazı Rus masonlarının Kabbalistik ilgisini, Avrupalı akıl hocalarının neden olduğu tuhaf bir "mason içi" olgu olarak değil, çeşitli faktörlerin etkisiyle ortaya çıkan Rus düşünce tarihinin özgün bir eğilimi olarak ele alabiliriz.

Rus masonlarının manevi imgesi

Öncelikle, kendilerini Gülhaç Tarikatı üyesi olarak hissedenlerin ruhani imajının kısa bir tanımını sunmaya çalışacağız. Onların dünya ­görüşü, genellikle Voltairanizme bir tepki ve ­18. yüzyıl Rus fenomeni olan "özgür düşünce" olarak kabul edilir. Bununla birlikte, daha geniş bir bağlamda, görüşleri, ^[38]18. yüzyılda Rus toplumunun yaşadığı derin dini ve entelektüel krizi aşma girişimi olarak da görülebilir ­. Rus ilahiyatçı G. Florovsky'nin belirttiği gibi, 'Rus masonluğunun tüm tarihi önemi, ­psikolojik çileciliği ve [Rus] ruhunun yeniden bütünleşmesini temsil etmesinde yatmaktadır. Masonlukta , Rus ruhu uzun bir ­^dağılma döneminden sonra kendine döner [...] Bu, ölü bir baygınlıktan ruhsal uyanıştı' ^[39].

^18. yüzyılın son çeyreğinde , belirli bir dizi klişe ve sembolle, kaçınılmaz bir gizem ve seçicilik duygusuyla harmanlanmış özel bir "mistik" alt kültür gelişiyordu. ­Bu alt kültüre mensup olanlar için ^[40], tüm şüpheleri ve hayal kırıklıklarıyla birlikte, sürekli olarak doğru yolu aramaya odaklanmış son derece yoğun bir ruhani yaşam tipikti. Rus masonları, okudukları ve dini uygulamalarında eklektik bir yaklaşım sergiliyorlardı; Ortodoks dindarlığını simya eserleri ve Kabala uygulamalarıyla nasıl birleştirebildiklerini hayal etmek zor. Tüm eylemlerinde, dünyanın inançla iyileştirilmesi ve ­insanın dönüşümü için muazzam ve şaşırtıcı derecede güçlü bir özlem hissediyoruz .­

Bu, Büyük Katerina döneminde birçok masonun son derece aktif sosyal konumunu açıklamalıdır ­. Örneğin, Rus aydınlanmasında, ­dönemin en tanınmış Rus masonlarından N.I. Novikov tarafından kurulan bir yayınevi büyük rol oynamıştır. Onun çalışmaları sayesinde, özel ­masonik yayınların yanı sıra yüzlerce kitap tercüme edilip yayınlanmıştır. Bunlar arasında Doğu ve Avrupa Hristiyan mistiklerinin yazıları ve ayrıca...

Tarih, etik, felsefe ve kurgu alanlarında önemli pozisyonlarda bulundular. Rus masonlarının çok tipik bir özelliği de hayır işleriydi; örneğin, kıtlık yıllarında ücretsiz ekmek dağıtımı, Rusya genelinde bir dizi ücretsiz ev ve devlet okulu kurulması, yoksul kardeşlere yardım edilmesi vb. Ayrıca, Moskova masonları ­pedagojik faaliyetlerle de ciddi şekilde ilgilendiler. Böylece Moskova Üniversitesi'nin ve bir dizi bilimsel ve öğrenci örgütünün kurulmasında önemli rol oynadılar. Rus tiyatrosunun, Rusya'daki eczacılığın gelişimi vb. de seçkin masonların isimleriyle bağlantılıdır ­. Birçoğu devlet ve askeri hizmetlerde yüksek mevkilerde bulundu. Sadece toplumun ve doğanın bir bütün olarak en iyi şekilde organize edilmesiyle değil, aynı zamanda kendi çiftçilik ve tarımlarıyla da ilgilenmeleri dikkat çekicidir; böylece mülklerini özenle işlediler ve mistik deneyimleri ekonomik faaliyetleriyle iyi bir şekilde örtüştü.

Moskova Gülhaçlılar da siyasi faaliyetlere derinden karışmışlardı; 1790'lardaki Rus masonlarına yönelik bilinen resmi zulümler, bir darbe planladıkları şüphesinden kaynaklanıyordu. Bu sosyal faaliyetin ardında, gnostisizme dayanan, İncil'deki insanın düşüşü mitinin masonik bir versiyonunu yansıtan, dünya ve insan ırkına dair temel bir kavram vardı. Masonlar, bu temel görüşle tutarlı fikirleri ve kavramları çeşitli felsefi ve dini sistemler içinde topladılar. Araştırmalarının önemli bir unsuru Kabala idi. Bu alandaki bilginin ana kaynakları, orijinal Kabalistik metinler ve Hristiyan Kabalistlerin metinleriydi. 17. yüzyıl Protestan mistiklerinin ve dindarlarının bazı eserleri de önemli kaynaklar olarak hizmet etti. Buna karşılık, evrensel kurtuluş ve dünyanın yeniden düzenlenmesine dair Protestan mistik kavramları, Lurianik Kabala'daki ^[41]Tikkun ha-olam doktrinine kadar izlenebilir . Ayrıca, E. Swedenborg, F. Oetinger, L.-C. de Saint-Martin gibi 18. yüzyıl Avrupalı mistiklerinden bir dizi dönüştürülmüş Kabbalistik fikir ödünç alınmıştır ­^; bazı Rus masonlarının onlarla şahsen tanışık olduğu bilinmektedir .­

Masonik gelenek ve Kabala

Kabala, masonik teozofinin, kozmogonisinin ve hermeneutiğin temelini oluşturur ve ­inisiyenin Hakikate yükselişinin üç aşamasında da ona eşlik eder. Birinci aşamada, ona ebedi, yüce Varlık Adam Kadmon'un ışığına sahip olmayı öğretir ve O'nun mükemmelliğine doğru çabalamasını sağlar. İkinci aşamada, ona on Sefirot ve dört Olamot'tan ^[42]oluşan kabalistik dünyanın bütünleşik imgesini sunar . Bu, özellikle Kabala'nın Kutsal Yazıların "manevi dilini" anlamak için gerekli hale geldiği ve bunun da Kabalistik hermeneutik kullanılarak yapıldığı üçüncü aşamada önemlidir . Kabalistik hermeneutiğin kurallarının ve yöntemlerinin Rus masonları için bu kadar önemli olması şaşırtıcı değildir; bunların açıklamalarını ­kabalistik konulara ayrılmış hemen hemen tüm masonik el yazmalarında bulabiliriz .­

Masonik sistemlerin tüm farklılıklarına ve çeşitliliğine rağmen , ­masonik dünya görüşünün veya daha doğru bir ifadeyle masonik bilgi biliminin altında yatan ve masonik bakış açısını büyük ölçüde belirleyen ­bazı temel kavramlar veya anlayış modelleri ayırt edilebilir . Bu yaklaşım, N.I. Novikov tarafından masonik dergi ­Vecherniaia zaria'da (1782) yayımlanan "Okuyuculara Duyuru" yazısında kısaca formüle edilmiştir . Yeni dergisinin amaçlarından bahsederken ­şöyle yazıyor:

Bilge Yaratıcı, görünür dünyayı yarattığında, ona ışık vermek için gökyüzüne sayısız parıldayan ışık yerleştirdi. Küçük dünyada, yani insanda, yollarını aydınlatmak için, başlangıçta o kadar büyük olan zihin ışığını ateşledi ki, insan onu kavrayamayacak kadar derin bir sır yoktu. Ancak insan bu ışığı uzun süre kullanamadı; onu kendine mal etti, ilahi ışınları geri yansıttı ve karanlığa gömüldü. Karanlık, önceki ­aydınlanmasını örttü ^[43].

Aslında, ebedi insan, Adem Kadmon, onun Düşüşü ve Dönüşü kavramı, masonik sistemin tam kalbinde yer almaktadır. İnsanlığın yok edilmiş ve onarılacak olan ilksel birliğine dair doktrinlerinin temelinde tam olarak bu fikir yatmaktadır. Masonun kendisi burada Adem'e, yani en başından beri sayısız erdeme ve gerçek bilgiye sahip olana benzetilir. Bu sembol, masonik mit için çok önemlidir. Son derece senkretiktir: İncil, apokrif, metik, Gnostik, Hristiyan ve Kabala metinlerinden alınan unsurları içerir . İki Adem hakkındaki öğreti burada özel bir rol oynar. İlk Adem, ­Düşüş öncesi Adem'in özelliklerine , Adem Kadmon'un evrenselliğine, ebedi yüce varlığa sahiptir.

İnsanın ve dünyanın suretinde yaratıldığı ve ruhunda tüm insanların ve ebedi İsa Mesih'in ruhlarını barındıran ikinci Adem veya bedenlenmiş İsa, ilk Adem'in bir tezahürü veya hiyeroglifi olarak kabul edilir ^[44].

Rus masonlarının yazıları Hristiyan (muhtemelen heterodoks) bir geleneğe aittir, ancak Adam Kadmon burada Kabala görüşlerine uygun olarak yorumlanmaktadır. Dolayısıyla, tezahür eden ve tezahür etmeyen Tanrı sorununu tartışırken, bir yazar şunları belirtiyor:

İlahi özelliklerin ve güçlerin bu tezahürlerini ve imgelerini yaratmak için, sonsuz İlk Sebep, sonsuz Ruh veya sonsuz Işık, kendisinden daha fazla tezahürün geldiği temel İlk İlkeyi ortaya çıkardı. Bu, Adem Kadmon , yani arketipik ebedi İnsan ( Urmensch )'dır. Bu ilk doğan Rab'bin [Oğlu], on çeşit tezahürde veya on imgede ortaya çıktı ve ­aynı sayıda ışık kaynağı üretti: bunlara Sefirot , Sefirler, ilksel figürler, şeylerin figürleri ( Urzahlen ) denir ^[45].

Masonik mitolojide, Adem'in bilgelik, ebedi Bilgi ve Işığı kaybetmesiyle özdeş olan Düşüş kavramı son derece önemlidir. Tüm masonik faaliyetler bu kayıp bilgeliği geri kazanmayı amaçlar. On beşinci-on altıncı yüzyılların Hristiyan Kabalistleri gibi, Rus masonları da ­Kabala'yı Adem'e Cennet'te bahşedilen ebedi bilgi olarak kabul ederlerdi. Örneğin ­, aynı masonik metinde şunlar okunabilir:

Kabalistler, Tanrı'nın bu gizli bilgiyi Adem'e bildirdiğini, ancak Adem'in düşüşü nedeniyle Tanrı Krallığı'ndan ve Rabbin Meshedilmişi'nden uzaklaştığını ve bu nedenle bu bilgeliği kaybettiğini, kaybının önemini anladığını, tekrar mutluluğun kaynağına döndüğünü ve bu gerçeği soyuna aktardığını söylerler. Burada kabul edemeyeceğimiz hiçbir şey yok. Ancak Kabala'da ( ­yalanlarla dolu birçok ekleme hariç), bu, imgeler diliyle ifade edilir. Krallık ( Königreich = Malchut ), burada , sonsuz Işık Kaynağı'ndan Arketipsel İnsan ( Urmensch = Adam Kadmon = Tanrı'nın Oğlu) aracılığıyla yayılan tüm Sefirotların ışığının yoğunlaştığı en alt Sefirot'tur [yani Sefirah ] . Yüce Gücüyle, insanı ve tüm yaratıkları Mutluluğa götürür [yani Işık] ­. Âdem, kendi kendine efendi olmak ya da Tanrı'ya eşit olmak arzusundan dolayı, bu Sefirot'u [yani Sefirah'ı ], yani Tanrı'nın Krallığını kopardı ve onunla birlikte Sefirot Ağacından Yaprağı veya Dalı da kopardı (Doğayı İlahi Işığın etkisinden kopardı) ve bundan sonra, Yaşam Ağacından ve İlahi İnsan olan Işıktan koparak kendine çektiği ölüm duygusuyla utanç içinde kaldı ^[46].

Kişinin öz-bilgi edinme süreci sayesinde büyük bir bilgeliğe ulaşabileceği öne sürülmektedir ­; bu, hem Doğanın hem de Yaratılışın kavranması olarak kabul edilir.

Makrokozmos ("evren") ve ­mikrokozmos ("küçük dünya", "insan") arasındaki izomorfizm nedeniyle. Bir masonik şarkıda söylendiği gibi, 'Doğayı kendimde denerken, / Yaratılışı ve Yaratıcıyı kavrayacağım; / kendime nüfuz etmeye çalışırken, / O'nu ruhumla tanıyabilirim' ^[47].

Florovsky, haklı olarak şunu belirtiyor: 'Dogmatik olarak masonluk, özünde ­Rönesans'tan beri yenilenen Neoplatonik ve Gnostik doktrinlerin bir canlanmasıydı ­. En önemli şey, karanlık tarafından yakalanan "bir ışık kıvılcımı" olan Düşüş fikriydi. Masonlar için tipik olan şey, güçlü bir günah duygusundan ziyade bir kirlilik hissiydi. Ve bu, tövbe ile değil, perhizle çözülüyordu ^[48]. '

İlginçtir ki, öz-bilgi, en azından ilk aşamasında, ilgili kişinin günahlarından korkmasını ve kendini ­geliştirme yolunu seçmesini varsayar. Masonik mistik bilgi, mistik aydınlanma, Tanrı ile birliğe kadar ­, ancak ahlaki öz-düzeltme yoluyla, 'tam olarak açığa çıktıktan sonra onu melekler aleminin alt bölgelerine yükselten yetenekler geliştiren' 'ruh taşıyıcıları' için mümkündür ^[49]. ­Kişisel öz-mükemmellik ve mistisizm hakkında vaazlar burada birbirine sıkıca bağlıdır, 'çünkü hakikat, zihinsel çabalarla değil, iradenin ahlaki büyük eylemleriyle ortaya çıkarılabilecek bir gizemdir [...] her şeyi ancak insan doğasının günahkarlığının üstesinden gelerek ^[50]ve ilk insan Adem'in kaybettiği bilgi ve aydınlığa ulaşarak bilebiliriz. Yukarıda belirtildiği gibi, Adem, bir yandan günahkâr olan, diğer yandan ise önceki günahsız ve kusursuz haline geri dönme fırsatına sahip olan mason için bir arketiptir. Bu duruma, ilk hazırlık aşaması ahlaki öz-düzeltme olan sayısız denemeden sonra ulaşılabilir.

Ayrıca bu ışıktan mahrum değiliz, o içimizde mevcuttur, ancak kötü amellerimiz tarafından gizlenmiş ve bastırılmıştır. Doğada da parlar, ancak içimizde parlamadığı için onu dışarıda göremeyiz. Bu nedenle eski ve modern zamanların gerçek bilgeleri, öz-bilgiyi insanın ilk egzersizi olarak ilan ederler [...] Öz-bilgi, ahlaki eylemlerimizi algılama ve geliştirme ile başlamalı ve bundan sonra insan doğasının içsel gizemlerini öğrenebiliriz ^[51].

Aslında, bir sonraki aşamada, 'ruhumuz bu şekilde hazırlandığında ve içimizdeki ışık açığa çıktığında, dikkatimizi dışsal şeylere veya doğaya yöneltebilir ve büyük mükemmelliği, becerileri ve büyüklüğü fark edebiliriz.'

Onun mimarı, muhteşem yapısında. Son olarak, büyük bilgeliği tüm ihtişamıyla görmek isteyen, Kutsal Yazıları gayretle ve şevkle okumaya başlasın ­; orada ilahi ve doğal olanın tüm gizemlerinin manevi dille açıklandığını bulacaktır ^[52].

Bu nedenle, masonik bilgi teorisi, inisiyenin üç aşamadan geçmesini gerektirir. Birinci aşamada, ahlaki öz-düzeltme ­ve insana özgü gizemleri bilmekle meşgul olur. İkinci aşamada, Doğayı tanımalıdır. Üçüncü aşamada, Doğa ve Tanrı'nın gizemleri, Kutsal Yazıların "manevi dili" kullanılarak daha yüksek bir seviyede anlaşılır ^[53]. Bu üç aşamalı yol, 'doğa kitabının insan anlayışına açıldığı ve insanın tüm gizemlerini zihniyle kavrayabildiği' zamana dönüş olarak kabul edilir ^[54]. Ancak bu dönüş, Adem'in Cennette sahip olduğu bilgiyi öğrenmek sayesinde mümkündür. Masonlar, Adem'in düşüşünden sonra onun...

Her şeyi hafızasında sakladı […] ve hafızası aracılığıyla, ­Cennet Bahçesi'nde doğa ve onun Hükümdarı hakkında bildiği bilimleri soyundan gelenlere öğretti. Daha sonra, bazıları bu bilgelik öğretilerini korudu ve sözlü olarak sonraki nesillere aktardı […] ­Atalarımızın öğretilerinin gelecek nesillere büyük bir doğrulukla aktarıldığını büyük bir güvenle iddia edebiliriz […] Ancak, insan ırkının Dünya yüzeyinde çoğalması ve tüm dünyaya yayılması nedeniyle, İlk İnsandan alınan bilgi ve hakikat hakkındaki ilkeler yanılgılara dönüştü […] bu yüzden önceki tüm gücü ve mükemmelliğiyle sadece birkaç kişide korunmuştur ^[55].

Dolayısıyla, bu bilgiyi korumak için kadim ve özgün bir geleneğe ihtiyaç vardı. Rus masonlar Avrupa'yı dolaşırken, Batılı mistiklerin, simyacıların ve Hristiyan kabalistlerin eserlerini, masonik ve Rosi ­haç belgelerini incelerken tam da bu geleneği aradılar. Bu şekilde Kabala'ya en büyük saygıyı gösterdiler.

Gerçek Kabala

Rus masonlar, “gerçek Kabala”yı ^[56], düşmüş insanın “Eden”e dönmesi için gerekli olan kadim Bilgeliğin ^[57]önemli bir parçası olarak kabul ettiler. 'İnsanlar bu armağanları [kadim Bilgelik armağanlarını] kaybetmeye başladıklarında, doğa ve Tanrı'nın kendisi hakkındaki bilgilerini “yazıtlar” veya hiyeroglifler aracılığıyla çocuklarına aktarmak zorunda kaldılar ­.' Ve işte bu hiyeroglifleri içeren, 'dünyadaki şeylerin niteliklerini temsil eden' Kabala tam olarak budur ^[58]. Dahası, İsa Mesih'in Enkarnasyonuna kadar, Kabala, Adem'in Cennetten aldığı kadim Işığın ve kadim Bilgeliğin tek kaynağıydı.

^18. yüzyılın en önde gelen Rus duvar ustalarından biri olan İvan Elagin'in eserlerinde de dile getirilmiştir :

Kabala, Tanrı'dan alınan ve kabul edilen, kutsal Tanrı'yı görme için gerekli ve yararlı olan ilahi gizemlerin sembolik veya biçimlendirici bir öğretisidir. Bu nedenle ­, bu öğreti, ilahi sözlerin alegorilerinin, sembollerinin ve hiyerogliflerinin gerçek bilgisi olarak kabul edilir [...] [Süleyman], ­Kabala öğretisi temelinde Kutsal Yazıların kanunundan anlam ve anlayış çıkarmayı emretti. Dolayısıyla Kabala'nın temel özü, Kutsal Yazıların ve Tanrı'nın sözünün dışsal ve kelime anlamını terk etmek ve Kutsal Ruh'un içsel düşüncelerine nüfuz etmektir ^[59].

1780'lerin başlarında Moskova Gülhaç Tarikatı'nın lideri J. Schwarz'ın görüşüne göre, masonluk, ilk müritleri Yahudi mezhep mensupları olan gizli bir bilimdi. Gülhaç Tarikatı'nın doktrininin temelinde, ­Gelenek zinciri yoluyla bir bilgeden diğerine aktarılan "ışık kıvılcımı" kavramı yatmaktadır. 'Böylece bu gizem [yani Gülhaç Tarikatı tarafından alınan kadim doktrin], İsa'nın zamanında var olan ve erdemleriyle ünlü Esseniler ve Therapeutes adlı Yahudi dini mezheplerine geçti [...] İşte bu Essenilerden, "ışık kıvılcımı"nı ve erdemi alan görkemli bir Gülhaç Tarikatı ortaya çıktı.

Atalarının geleneği ^[60]bu şekilde kurulmuştu. Rus masonlarına göre, temel ­masonik gelenek işte böyle ortaya çıkmıştı ^[61].

Tikkun ha-olam: Masonik faaliyetin ve Kabala'nın amaçları

Masonik faaliyet, öz-bilgi, doğa ve Tanrı bilgisiyle sınırlı değildi. Temel prensibi, Adem ile birlikte düşen dünyanın iyileştirilmesi ve kurtarılması için kabalistik ve simyasal bir dürtüydü. Evrensel iyileştirme ( tikkun ) süreci bazı masonik metinlerde anlatılmaktadır. En açık açıklama, " Eziless Adamının Söylevi " ^[62]adlı risalede yer almaktadır . Tikkun'un gerekliliği, yaratılış sürecinde meydana gelen ve dünyada ciddi yapısal değişikliklere yol açan bir bozulmadan kaynaklanmaktadır. Ortaçağ ­kabalistleri gibi, masonik yazarlar da bu bozulmanın, Tanrı'nın doğasına özgü olan Yargılama (Sefirah Din ) niteliğinin dönüşümü veya "yumuşatılması" yolunda kaçınılmaz bir aşama olduğuna emindiler. Gerçekten de, 'Tanrı her şeyi bilen olduğu için, yarattıklarıyla ne olduğunu bilmemesi mümkün değildi ­; ve her şeye gücü yeten olduğu için, sonrasında hiçbir bozulma olmayacak şekilde inşa edebilirdi' ^[63]. Ancak Yaratım sanatı, kollarında 'altının [...] farklı şekillerde dönüştürüldüğü, gereksiz parçaların ayrılıp tekrar bir araya getirildiği, arındırılıp daha öncekinden daha iyi hale getirildiği' bir kuyumcunun işine benzer . ^[64]Yaratılışın düzeltilmesi ve iyileştirilmesi, yani Yargı gücünün Sevgi gücüne dönüştürülmesi, aynı zamanda ­bakırın ­(=Yargı, Sefirah Din ) gümüşe (Sevgi, Sefirah Hesed ) simyasal dönüşümüne de benzetilir ^[65]. Her halükarda, evrenin kendisine erişilebilir alanlarını arındırıp düzeltmesi gereken insandır; seçilmiş inisiyelerden oluşan özel gruplar, yani masonlar, bu süreçte çok önemli bir rol oynamıştır.

tikkun ( iyileştirme) sürecinde mümkündür ve her mason bu sürece aktif olarak katılmalıdır. İşte bu dürtü, masonları hayır işlerine, kamu eğitimine ve ahlakın düzeltilmesine yönelik çalışmalara ve aynı zamanda ­kaba metallerin "iyileştirilmesi" ve "kurtarılması" ve altına dönüştürülmesi amacıyla simya deneyleri yapmaya yöneltmiştir.

Kabbalistik hermeneutik

Kutsal Kitap hermeneutiği ve Kabala yorumlama yöntemleri, ­masonik sistemde temel bir rol oynamıştır. Masonlar, Kutsal ­Yazıların gizli anlamını ortaya çıkararak evrenin derinliğini kavrayabileceklerine, manevi dünya ile iletişim kurabileceklerine ve ­insan toplumu ve insan doğası da dahil olmak üzere düşmüş dünyanın düzeltilmesinin yollarını keşfedebileceklerine inanıyorlardı. Bu amaçla, bazıları İbranice öğrenmiş ve Kabala sembollerine ­ve yöntemlerine ( gematria , notarikon , temurah ) başvurarak İbranice İncil'i okumaya ve yorumlamaya çalışmıştır. Aşağıda, aktif bir Gülhaçlı olan Prens Nikolay N. Trubetskoi'nin (1744-1821) , daha yüksek bir inisiyasyona sahip bir mason olan Aleksey A. Rzhevski'ye (1737-1804) ^[66]Kabala'nın masonik çalışma için önemini açıkladığı özel bir mektuptan bir alıntı yer almaktadır . Bu metin ^[67], Rus masonlarının ^[68]gerçek ilgi alanlarını ve günlük sorunlarını yansıttığı için söylemimiz açısından özellikle önemlidir . Yazar, başlangıçta masonik sanat için 'İbranice'nin önemi ve gerekliliğinden' bahseder. Ardından, ­doğa bilimini (yani "maddi konuları") anlamadan Kutsal Yazıların ­kabalistik yorumlarını (yani "manevi ­konuları") incelememeniz gerektiğini savunur.

Sanırım Musa'nın yazılarının gizemli anlamı, hesaplama veya her harften yeni bir kelime yaratma yoluyla kavranamaz ­; çünkü Musa'nın yazdığı kelimeler, onun zamanındakiyle şimdi aynı değildir [...] Hakikate ulaşmanın doğrudan yolu, başlangıçta bir köleyle ilişkiye girip ondan İsmail'i doğuran ve daha sonra Sara'dan İshak'ı alan İbrahim'in yoludur. Çünkü bu bilim [yani Kabala] sadece ruhani şeyleri açığa çıkarmakla kalmaz, aynı zamanda kendi başına ruhani olduğunu da söyleyebiliriz; ancak bir ölümlü, maddi konuları bilmeden ruhani konuları nasıl bilebilir ki [...] Bu bilimi uygulayanlar

"Bütün aşağı şeyler, yukarı şeyleri temsil eder ve aşağı şeylerde olan her şey yukarı şeylerde de olur" beklentisi doğru olmalıdır. Bu nedenle, Musa'nın kendisi, maddi konulara tamamen yabancı olduğu için manevi konulara ulaşamazdı. Bu yüzden, [Musa'nın söylediklerinin] anlamının günümüze kadar ağızdan ağza aktarıldığı ve bu gizemli anlamın harflerde değil, kelimelerin kendisinde saklı olduğu sonucuna varıyorum. Örneğin, Yaratılış'ın birinci bölümünde, "et" kelimesi (İbranice'de "eth") en açık özü gösterir ­; ancak aynı zamanda "ve" bağlacıdır, bu nedenle "ve yeryüzü" olarak çevrilmiştir; hala "yeryüzünün özü" olarak çevrilmesi mümkündür. Ancak, eğer birisi ­daha önce doğadaki maddi konuları inceleme deneyimine sahipse ve İbranice bilgisine de sahipse, o zaman Musa'nın [sözlerinin] gerçek anlamını hesaplamaya gerek kalmadan kolayca anlayabilir... Ve Yaratılış'ın birinci bölümündeki eylemci varlık olan ­Elohim [sözünün] gerçek anlamını bilen kişi, maddi konuların manevi konulardan önce kavranması gerektiğini kolayca anlayacaktır... Ancak, saygıdeğer Kardeşim, alçakgönüllülüğünüz için, okuduktan sonra bu mektubu parçalara ayıracağınızı ve içeriğini kimseyle tartışmayacağınızı umuyorum ^[69]...

Masonik geleneğin tamamına bakıldığında, Rus masonlarının Kabala'yı öncelikle kozmogoni sistemlerinin temeli olarak, ­göksel dünyanın hiyerarşik yapısını açıklamak ve ­bu dünyayla iletişim kurmak için kullandıkları sonucuna varabiliriz. İkinci olarak, Kabala, Kutsal Yazıları yorumlamanın ve İncil metninin en derin ve gizli katmanlarını keşfetmenin anahtarlarını sağlamıştır . Dahası, masonik kurtuluş öğretisinin ardında bazı uyarlanmış Kabala kavramlarını ve en önemlisi ­Tikkun ha-olam ^[70]kavramını ayırt etmek mümkündür . Masonlar için Kabala, Tanrı, dünya ve insan hakkında gerçek bilgiyi içerir ve yalnızca evrensel ıslah sürecini kolaylaştırmakla kalmaz ­, aynı zamanda onun yollarını ve yöntemlerini de belirler.

Rus masonlarının literatüründeki Kabbalistik metinler

Yukarıda da belirttiğimiz gibi, Moskova Devlet Arşivlerinde Rus Kardeşlerin Yahudi mistisizmine duydukları derin ilgiyi ve bu konuya olan yakınlıklarını gösteren önemli sayıda masonik el yazması keşfettik. Bu metinleri üç ana gruba ayırdık ^[71].

Birinci grup, gerçek Kabbalistik metinlerin veya bunların parçalarının çevirilerinden oluşmaktadır ­. Masonik çevirilerin, kelimenin tam anlamıyla çeviriye pek benzemediği vurgulanmalıdır. Bunlar daha ziyade çeviri ve yorumların, serbest çevirilerin ve açıklamaların, ­çevirmen tarafından yapılan eklemelerin veya diğer metinlerden yapılan eklemelerin bir karışımıdır. Bu nedenle, bu metinlerdeki farklı katmanları belirlemek ve orijinal metinlerden yapılan tüm dönüşümleri anlamak çok zordur.

^{18. yüzyılın} sonlarındaki Rus masonları, Yahudi mistisizminin temel metinlerinden biri olan Sefer Yezirah'ı ( Yaratılış Kitabı , 3-6. yüzyıllar) biliyorlardı. Bu, evrenin ve insanın İbrani harfleri ve sayıları aracılığıyla yaratılışını anlatan kısa bir kozmogoni incelemesidir ^[72]. Bu metnin en az iki Rusça çevirisi günümüzde el yazması koleksiyonlarında bulunmaktadır ^[73]. Ayrıca birçok yazıda, Rus masonları için en önemli ve bilinen Kabala metni gibi görünen ^[74]Sefer ha-Zohar'dan ( İhtişam Kitabı , 13. ^yüzyıl ) uzun alıntılara rastlanmaktadır ^[75].

^13. yüzyılda ^[76]yaşamış Joseph Gikatilla'nın ünlü Shaare Orah ( Işık Kapıları ) adlı eserinin çok ilginç bir çevirisini bulduk ; bu çeviride, ^16. yüzyılda yaşamış Polonyalı bir kabalist olan Mattityahu Delacrut tarafından yazılmış bu metne ait klasik yorumdan çok sayıda alıntı yer almaktadır ­. Aynı el yazması kodeksinde, Lurianik Kabala'ya ait ^[77]anonim bir metin olan ­Ma'amar 'Adam de-'Azilut'un kısaltılmış bir versiyonu da bulunmaktadır . Bu metinler İbraniceden doğrudan çevrilmiş gibi görünse de, çok fazla ekleme içerdiğinden, çevirmeninin gerçek bir Hristiyan kabalist olduğu sonucuna varmak mantıklıdır ^[78].

Dolayısıyla, Rus masonlarının entelektüel dünyası hakkındaki sınırlı bilgimize rağmen, bu metinler, Kabbalistik metinler ve kavramlarla derin bir temas ve etkileşim geleneğini organize etme niyetlerini göstermektedir ­. Bizim görüşümüze göre, bu tür metinler, İbranice bilgisine ve muhtemelen sözlü geleneğe sahip Kabbalistlerle tanışıklıklarına işaret etmektedir.

İkinci grup, Avrupalı Hristiyan Kabalacıların ve Kabala araştırmacılarının eserlerinin Rusçaya çevirilerinden oluşmaktadır ­. Bu çeviriler çoğunlukla Almanca ve Latince'den yapılmıştır. Bu bağlamda Wilhelm Kriegesmann'ın "Gerçek ve Doğru Kabala" , Jacob Brucker'ın "Kabala Öğretisinin Kısa Bir Versiyonu" ve Caspar Schott'un "Yahudi Kabalası" gibi eserler anılmalıdır . Bu eserlerin yazarları, Kabala bilgilerini Pico della Mirandola, Johannes Reuchlin, Pietro di Galatino, Athanasius Kircher ve ^[79]15. - ^17. yüzyılların diğer Hristiyan Kabalacılarının eserlerine dayandırmışlardır ; hem bu eserlerden hem de Kabala metinlerinden, özellikle de Sefer ha-Zohar'dan birçok alıntı kullanmışlardır . Bu metinlerde, Kabbalistik kavramlar ayrıntılı olarak açıklanmaktadır: örneğin, Sefirot öğretileri, Tanrı'nın İsimleri, İbranice harflerin mistik anlamı, Kabbalistik tefsir yöntemleri ( gematria , notarikon , temurah ) ve sözde "astrolojik Kabbala".

Bize göre en ilginç olanı, Kabala konularına adanmış Rus masonlarının orijinal yazılarından oluşan ^[80]üçüncü gruptur . Sadece bu metinler, Kabala ile ilgili masonik görüşleri yeniden yapılandırmamıza olanak tanır. Bu metinlerin muhtemel yazarlarının veya çevirmenlerinin kim olduğunu bulmak çok önemli görünüyor .­

Yukarıda da belirttiğimiz gibi, “kabalistik” metinler “ ­mason içi” yazılara değil, “mason okuma çevresine” aittir. Bu, Rus masonlarının bu metinlerde yer alan kavramları paylaşmak zorunda olmadıkları anlamına gelir. Ayrıca, metinlerin sayısı nispeten azdır – mevcut binlerce mason el yazmasına karşılık birkaç düzine metin ^[81].

Ivan Elagin ve Kabala

Büyük Katerina döneminin en önde gelen masonlarından biri, senatör, ünlü devlet adamı ve yazar İvan Elagin'di. Saray şansölyesinin başı olarak ­siyasi hayatta önemli bir rol oynadı ^[82]. Katerina'nın kendisinin bazen şaka yollu belgeleri "Bay Elagin'in Şansölyesi" olarak imzaladığı bilinmektedir. 1750'lerde Masonluğa katılan Elagin, 1770 yılında Berlin Büyük Locası "Royal York" himayesinde Rusya Büyük İl Locası'nın Büyük Üstadı seçildi. Böylece Rusya'daki ilk mason birliğinin başı oldu. 26 Şubat 1772'de İngiltere Birleşik Büyük Locası'nın Büyük Üstadı'ndan Rus tarihindeki ilk Rus İmparatorluğu İl Büyük Üstadı sertifikasını aldı. 1770'lerin ortalarında Elagin'in Sistemi en az 14 locayı içeriyordu ve birçok Avrupa locasıyla temas halindeydi ^[83]. Faaliyetlerindeki yeni aşama, 1780'lerin sonlarında yenilenmiş bir mason derneği kurup Büyük Üstat olmasıyla başladı. Hayatının son dönemlerinde, Rus tarihine dair hacimli bir eser olan "Rusya Üzerine Bir İnceleme" ( Opit povestvovaniya o Rossii ) yazdı; ­bu eserde masonik görüşlerini ortaya koydu, ancak tamamlanmadı ^[84].

Elagin, yayınlanmamış yazılarından birinin Giriş bölümünde ruhani biyografisini ayrıntılı olarak anlatmıştır. Gençliğinde masonluğa katılmış, ancak orada çekici bir şey bulamamış ve kısa süre sonra locadan ayrılmıştır. ­Voltaire ve Helvetius'a duyduğu kısa bir coşku döneminden sonra, çok daha ciddi niyetlerle masonluk faaliyetine geri dönmüştür. Kendisini ilahi bilginin gizemlerine başlatabilecek öğretmenler aramış, bu bilgiyi hayatı boyunca öğrenmeye ve öğretmeye hazır olmuştur. Kendi sözleriyle, masonluktaki yüksek konumu onu sürekli olarak 'bu gizemli ve kutsal öğretiyi çözmek [yani anlamak] için çok çalışmaya' itmiştir ^[85]. Çünkü aynı Giriş bölümünde yazdığı gibi ­, 'samimiyetim kardeşlerimi kendim için bilinmeyen bir yola götürmeme izin vermedi. Bu nedenle, büyük miktarda para harcamaya tüm gayretimle başladım'

"Masonlukla ilgili her şeyi toplamaya çalışarak para harcıyordu ^[86]." Ancak bu harcamaların sonucu, gerçeği parayla satın almanın imkansız olduğu ve "gerçek [yani sıradan] altın" karşılığında yalnızca "hayali altın arayışı" elde edilebileceği anlayışı oldu. Böylece 1770'lerin sonunda Elagin, Rus localarında başkomutanlık yaptığı dönemde öğretilen İngiliz masonluk sisteminden hayal kırıklığına uğradı. Umutsuzluğa kapılan Elagin, Eski ve Yeni Ahit'i ve Kilise Babalarını okumaya başladı. Ardından ­Yunanca ve İbranice öğrenmenin gerekliliğini hissetmeye başladı.

Bu yeni yolda en önemli rolü Baron Johannes George von Reuchel (1729-1791) ile olan tanışıklığı oynadı ^[87]. Baron von Reuchel, Johann Wilhelm Ellenberger (von Zinnendorf) (1731-1782)'in İsveç-Berlin sistemine göre çalışan locaların başıydı; bu sistem "Rahat Gözlem Sistemi" ("Laxe Observanz") olarak biliniyordu ^[88]. Von Reuchel'in ­1771'de St. Petersburg'da kurduğu mason birliği, aslında Elagin'in masonluğuna rakip bir kuruluştu ve bu nedenle aralarında oldukça karmaşık ilişkiler kuruldu. Aynı zamanda von Reuchel, Elagin'in manevi yolculuğunda akıl hocası oldu. Elagin'in sözleriyle, bu 'gerçek masonluğa inisiye olmuş saygın kardeş', ona 'Kutsal Bilgelik adı verilen eski ve gizemli bir bilgiyi' açıkladı ^[89]. Reuchel'in Kabala ve Talmud'a da ilgi duyduğuna dair bazı kanıtlar var ^[90]. Reuchel, Elagin'e çeşitli mistik el yazmaları sağlamış ve bunların gizli ve sembolik anlamlarını açıklamıştır. Ona birçok masonik metin vermiş ve uzun yıllar boyunca (en azından 1777'den 1786'ya kadar) Elagin'i "daha önce aptalca bulduğu kitapları okumaya" teşvik etmiştir ^[91]. Elagin'in arşivinde, von Reuchel ile ilgili çeşitli el yazmaları bulunmaktadır. Bizim görüşümüze göre, von Reuchel, Elagin'in Kabala da dahil olmak üzere "gizli bilgiye" olan ilgisini kolaylaştırmıştır ­; ancak bu ilgi, başka bir akıl hocasıyla olan tanışıklığı sayesinde tam anlamıyla gelişmiştir ­.

Stanislaus Eli

1770'lerin sonlarında Elagin, kendisine İbranice öğrenmesinde paha biçilmez yardımda bulunan ve onu Kabala'yı ciddi bir şekilde incelemeye yönlendiren bir kişiyle tanıştı. Bahsedilen beyefendi, Elagin'in sözleriyle, 'bilimimizde, şifa sanatında, İbranice ve Kabala'da uzman' olan Stanislaus Pines Eli (veya Ely) idi. Eli, uzun yıllar boyunca ona ' ­Musa ve diğer peygamberlerin yazılarında bolca bulunan mistik anlamı ve tuhaf sözleri anlamak için gerekli olan her şeyi' öğretti. ^[92]Bu adamın adını ve İbranice ve Kabala bilgisini göz önünde bulundurarak, onun sonradan Yahudi olmuş biri olduğunu söyleyebiliriz. Berlin ve Frankfurt-am-Oder'de tıp eğitimi almış, Kolin (Bohemya) doğumlu bir kişiydi. 1778'de (veya 1776'da) ^[93]St. Petersburg'a geldi ve burada ­tıp pratiği için bir sertifika aldı ^[94]. O sıralarda Elagin ile tanıştı ve onun akıl hocası oldu. Ayrıca öğrencisini ölümcül bir hastalıktan iyileştirmeyi başardı.

, Br. Seddag tarafından yazılan "Bazı Kardeş Masonlara Kardeşlik Öğütleri" ­( Bratskiye uve- shchaniya k nekotorim brat'yam svbdn kmnshchkm. Pisani bratom Sedda- gom ) ^[95]adlı bir masonik kitabın yazarı olduğunu bildirdi . Pypin'in görüşüne göre, bu kitap "sahte derinliği ve teolojik ve simyasal icatlarıyla tipik bir Gülhaç saçmalığı örneğiydi" ^[96]. Moskova Gülhaççıları arasında çok popülerdi. Sembolik ve oldukça anlaşılması güç bir dille yazılmış olup, kesinlikle Yahudi mistisizmiyle ilgili olabilecek bazı unsurlar içermektedir. Bu nedenle, sayısal yorumuyla Tetragrammaton'un büyük mistik gücü üzerine uzun bir söylem bulunmaktadır. Yazar ayrıca Kardeşlerine Kutsal Yazıları belirli bir "kabbalistik" şekilde nasıl inceleyeceklerini de öğretmektedir:

Oku kardeşim, Kutsal Yaratılışı oku, onun kademeli sonuçlarını oku, tıpkı Süleyman'ın da dediği gibi, 'gözü kafasında olan bilgelerin' berrak iç gözüyle oku.

[...] dedi ki: Gerçekten okuyun ve en baştan başlayın. Yaratılış tarihini okumak istiyorsanız, ilk ayeti okuyun: 'Bereschith bara Elohim eth haschamajim weeth haaretz' ve bunu birkaç yıl boyunca okuyun ve ancak ondan sonra daha fazlasını okuyun [...] Bunu ve şunu derinlemesine okuduktan sonra, henüz hiçbir şey yazılmamış olan yeri okuyun ^[97].

Novikov, Eli'yi Elagin'in localarının üyeleri arasında sayar ^[98]. 1786'da Eli (muhtemelen Elagin'in yardımıyla) Tıp Kurulu'ndaki Ekonomik Şansölyeliğin başına atandı; aynı zamanda Özgür Ekonomik Topluluğun da bir üyesiydi ^[99].

Konumuzla ilgili en önemli isimlerden biri gibi görünen Dr. Eli hakkında mevcut olan bilgiler neredeyse bu kadar.

Elaginin Kabbalistik incelemeleri

Elagin'in Kabbalistik çalışmalarının sonuçlarını, el yazması koleksiyonunun içeriğinden ve özellikle kendi iki eserinden yola çıkarak tahmin edebiliriz. Antik çağlardan ­^{18. yüzyılın} sonuna kadar masonluğun ve mistik doktrinlerin tarihine adanmış büyük bir eser yazmayı planlamıştı : " Eski Felsefe ve İlahi Bilgi Doktrini veya Özgür Masonların ve çeşitli yaratıcıların, dünyevi, dini ve mistik bilgisi, Rusya eyalet locasının Büyük Üstadı IE tarafından beş bölüm halinde derlenmiş ve sunulmuştur ^[100]." Kitabı 1786'da yazmaya başladı, ancak iki yıl sonra, 1788'de, planladığının sadece bir kısmını tamamlamıştı . Bu nedenle, tasarımını bütünüyle ele alarak mevcut bir proje üzerinden değerlendirmeliyiz. Projede ( ^{[101]2. kitapta)} "Talmud ve Targum Hakkında" başlıklı 3. bölüm ve "Kabbalistik Sanat Hakkında" başlıklı 5. bölümün yer alması dikkat çekicidir . Sefirot üzerine, Tanrı'nın İsimleri üzerine ve 10. bölüm, Büyük Bilgelik için 32 Derece ve 50 Kapı hakkında ^[102]. Ancak çalışma sürecinde proje önemli ölçüde değiştirildi. 1. ^kitap Tarihçe içerir .

Adem, Nuh ve İbrahim'den Orta Çağ Şövalye Tarikatlarına ve yakın zamanların "sistemlerine" kadar Masonluğun genel bir incelemesi . 2. kitapta ^, Talmud yerine, Masonluğun ilk iki derecesinin açıklaması yer almaktadır. 3. ^kitap , Masonluğun diğer iki derecesinin açıklamasını içermektedir. ^5. - ^{7. derecelere} ayrılmış olan 4. kitap ^{eksiktir ve 5.} kitaptan ^[103]yalnızca "Tanrı'nın Varlığının ve Enkarnasyonun Doğrulanması"na ayrılmış bazı taslaklar kalmıştır . Mevcut el yazmasında, özellikle İbranice kelimelerin yorumlanmasına ayrılmış on iki sayfa bulunmaktadır. Dolayısıyla, kompozisyon önceki planına uymamaktadır ve Kabala ve Talmud üzerine spekülasyonlar burada yalnızca parçalı olarak sunulmaktadır.

Elagin'in ikinci eseri olan ve Kutsal Yazılardaki Evrenin Yaratılışı hakkındaki gizemli anlamın açıklamalarını içeren, Hakikat ve Hatalar Kitabı'nı anlamanın anahtarı niteliğindeki eser, ­büyük ölçüde Kabbalistik çalışmalarına ayrılmıştır (maalesef bu eserin sadece bazı bölümleri ­mevcuttur) ^[104]. Metin, ­masonik doktrinin ana noktalarına (Tanrı ve Yaratılış, elementler ­ve ilahi isimler vb.) kapsamlı bir Kabbalistik yorum sunmaktadır. Kutsal Yazılara dayanarak – Kabbalistik kavramlar olan Ein-Sof , Sefirot'un yayılması , Adam Kadmon , dört dünya – Olamot – ve gematria , notarikon ve temurah hermeneutik tekniklerini kullanarak – Elagin, masonik kozmogoni'nin Kabbalistik bir versiyonunu geliştirmiştir ­. Bu kompozisyon başka bir nedenden dolayı da özellikle ilgi çekicidir: Burada, Louis-Claude de Saint-Martin'in Des Erreurs et de la Vérité (Lyon 1775) adlı kitabındaki, konuya aşina olmayan okuyucular için tamamen anlaşılmaz olan Kabbalistik alt metnin ayırt edici ve çözümlenmiş bir şekilde ele alındığını görebiliriz. Elagin'in metnindeki Yeni Ahit'in Kabbalistik ve Hristiyan olmayan yorumu özellikle garip görünmektedir. Elagin, İsa Mesih'i ebedi insan Adam Kadmon olarak ele alırken, Nasıralı tarihsel İsa'yı bir duvar ustası ve Ebedi İsa'nın "hiyerogliflerinden" veya "etkili imgelerinden" biri olarak görmektedir.

^{18. yüzyılın} sonlarında eğitimli Rus halkı arasında Kabala'ya olan ilginin ne kadar güçlü olduğunu bize gösteren olağanüstü bir olgudur . Önde gelen bir devlet adamı ve Ortodoks Hristiyan olmasına rağmen, hayatının büyük bir bölümünü o dönemin Rus yaşamından oldukça uzak görünen bir geleneğin incelenmesine adamıştır. Ancak, bu garip ilginin nedenlerini anlamaya çalıştığımızda ve Yahudi düşüncesinin Elagin'e benzer kişilerin dünya görüşü üzerindeki etkisini göz önünde bulundurduğumuzda, daha iyi bir anlayışa sahip olma şansımız olur.

Sosyal faaliyetlerini ve siyasi, ekonomik ve dini görüşlerinin özelliklerini ortaya koymaktadır.

Moskova Gülhaç Tarikatı

Yukarıda belirtildiği gibi, Kabala, Altın ve Gül Haç Tarikatı üyeleri için de çok önemliydi ^[105]. Bu kişiler tarafından kurulan Kabala metinlerinin algılanması, yorumlanması ve aktarılması geleneği, ­1770'lerden 1920'lere kadar yaklaşık bir buçuk yüzyıl boyunca devam etti. Avrupa mistiklerinin, simyacıların ­, doğa filozoflarının ve Hristiyan Kabalistlerin gerçekten çok sayıda eserini tercüme ettiler: toplamda yüzlerce cilt. Ayrıca, birçok özgün mistik metin de yarattılar. ­1822'de Rusya'da masonluk yasaklandığında, masonluk faaliyetleri ­localar olmadan devam etti; ve ancak komünist devrimden sonra tamamen sona erdi.

Metinlerin büyük çoğunluğu 18. ^{yüzyılın sonları} ve 19. yüzyılın başlarında ^Moskova " ­teorisyenleri" (veya "teorik masonlar") çevresinde yazılmıştır. Grubun en önde gelen üyeleri arasında Johann Schwarz, Nikolay Novikov, Semion Gamaleya (1743-1822), Nikolay Trubetskoi ve 19. yüzyılın başlarında ^Joseph A. ­Pozdeev (1746-1820), Ruf S. Stepanov (1745-1828) vb. yer almaktadır. Bu kişiler Altın ve Gül Haç Tarikatı üyeleriydi ve Süleyman Bilimleri Teorik Derecesi ­ve Gül Haç dereceleri olarak bilinen daha yüksek masonluk derecelerine sahiptiler. Günümüzde mevcut olan metinlerin çoğu, ­Moskova "teorisyenlerine" ait el yazmalarının önemli bir bölümünü de içeren, masonik bir "hanedan" olan Arsenievlerin koleksiyonunda (DMS RSL, F 13-14 – VS Arseniev'in stoğu) saklanıyordu. Arsenievlerin sadece eski el yazmalarını saklamadıkları, ^[106]19. yüzyıl boyunca bu metinlerin sürekli ­olarak incelenip yorumlandığı ve bu kütüphaneye yeni çeviriler ve özgün eserlerin eklendiği belirtilmelidir .

Tarikat üyeleri arasında ­, Moskova Üniversitesi mütevellisi, ünlü şair Mihail M. Kheraskov (1733-1807) ve senatör İvan V. Lopukhin (1756-1816 ­) gibi önde gelen sosyal aktivistler ve üst düzey yetkililerin yanı sıra, Semion Gamaleya gibi (özel bir sosyal statüleri olmasa da) olağanüstü manevi otoriteye sahip kişiler de bulunuyordu ^[107]. Faaliyetleri Moskova Üniversitesi, Moskova'nın en büyük yayınevleri ve matbaaları ile dergiler etrafında yoğunlaşmıştı. Bu kişilerin hepsi birçok açıdan birbirinden farklıydı, ancak Gülhaç Tarikatı'na kabul töreniyle birleşmişlerdi.

Rosicrucian hiyerarşisi dokuz aşamaya veya "dereceye" ayrılmıştı. İlki, giriş niteliğindeki "Junior" derecesi, hemen ardından düzenli masonluğun dördüncü derecesi olan ("İskoç Üstadı") geliyordu. Sonra "Theoreticus" ("Süleyman Bilimlerinin Teorik Derecesi") geliyordu ve bu dereceye ulaşan herkes Rosicrucian oluyordu. Sonraki yedi dereceye daha yüksek dereceler adı verildi ^[108]. Rusya'da bu daha yüksek derecelere sahip sadece yaklaşık iki düzine insan olduğu bilinmektedir ­. Bunların en ileri düzeydekileri J. Schwarz, G. Schröder, N. Novikov ve N. Trubetskoi idi ^[109]. Her derece, belirli gizli bilimlerin ve bazı pratik faaliyetlerin (büyü, teürji, simya vb. alanlarda) incelenmesini gerektiriyordu. Yedinci derece olan Adeptus exemptus'ta, inisiyeler bilgelik taşı, Kabala ve doğal büyü ile tanışıyorlardı; Dokuzuncu dereceye (Magus) ulaşanlar, 'Musa, Harun, Hermes gibi her şeyi biliyor ve her şeye hakimdiler' ^[110]. Tarikatın işleri derin bir gizemle örtülüydü ­, bu nedenle alt kademedeki Kardeşler sadece daha yüksek derecelerde yapılan işlere aşina olmakla kalmıyor, aynı zamanda çoğu zaman üst düzey Kardeşleri ve şeflerinin isimlerini de bilmiyorlardı. Ne yazık ki, mevcut belgeler, bazı Rus masonlarının inisiye edildiğini güvenle söylememize izin vermiyor.

Kabala çalışmasını gerektiren daha yüksek derecelere yükseldiler ^[111]. Komplo kurmakla suçlanma korkusuyla bunu kendileri de inkar edebilirlerdi. Bu nedenle, Tarikatın başı Novikov, sorgulama sırasında Kardeşlerin böyle bir imkanının olmadığını söyledi; ancak mevcut arşiv materyalleri, ­sözlerine karşı güçlü bir şüphe duymamıza olanak tanıyor. Masonik arşivlerin içeriği ve Kabala metinlerinin çevirileri ile ­arşivlerde keşfettiğimiz Rus masonlarının Kabala'ya adanmış orijinal eserleri, bu geleneğe derinlemesine aşina olduklarını gösteriyor. Kendileri "saf" teorisyenler gibi görünmeye çalışsalar da, bilgilerini pratikte kullanmaya çalıştıkları açıkça görülüyor. Bir bilim insanının belirttiği gibi, 'Altın ve Gül Haç Kardeşleri, seçilmişler arasından seçildi.' Gülhaçlılar doğaüstü bir duruma ulaşmaya, Tanrı ile konuşmaya, ruhları çağırmaya, onlara hükmetmeye ve doğanın tüm sırlarını bildikten sonra kendi kaderlerinin efendisi olmaya çalıştılar [...] Birçok Gülhaçlı, ­kendinden geçme deneyimine ulaşmaya çalışırken ^[112]içine düştükleri o mutlu ve ölümsüz beden halini tarif etmenin imkansız olduğuna tanıklık etti ­.

Johann Schwarz

Şimdi, Tarikatın Moskova şubesinin kurucusu ve Rus masonlarının ruhani lideri ve öğretmeni olan seçkin bir şahsiyet Johann G. Schwarz'ı ( 1751-1784) ^[113]ayrıntılı olarak ele alalım . O, birkaç Kardeşten biriydi ki­

Duvarcılık üzerine özgün teorik çalışmalar yazdı . Jacob Boehme ve diğer Avrupalı ^[114]mistiklerin eserlerine dayanarak kendi, oldukça eklektik sistemini oluşturdu .­

N. Novikov'a göre Schwarz, Transilvanya doğumluydu. ­Jena Üniversitesi'nde hukuk diploması aldı ve bir süre Hollanda Birleşik Doğu Hindistan Şirketi'nde memur olarak Asya'da görev yaptı. Rus bir mason olan Prens IŞİD Gagarin (1752-1810) ile tanıştıktan sonra ^[115]1776'da Mogiliov'a (Rusya) geldi. 1779'da Moskova'ya yerleşti ve Moskova Üniversitesi'nde çeşitli görevlerde bulundu ­(özellikle "felsefe profesörü" olarak atandı ­). Üniversite öğrencileri üzerinde büyük bir otoritesi vardı. Ayrıca , Pedagoji ve Tercüman seminerlerinin, ilk Rus öğrenci derneği olan "Üniversite Mezunları Derneği"nin ve "Dostluk Bilim Derneği"nin kurulmasına öncülük etti. Bu kurumlar, ­dönemin ^[116]entelektüel yaşamının merkezleri haline geldi ­. Schwarz'ın sadece üniversitede değil, evinde de dersler verdiği ve bu derslerde en "ezoterik" konuları tartıştığı bilinmektedir ^[117]. Dinleyicileri arasında daha sonra ünlü Gülhaçlılar olan birçok mason da vardı; örneğin AF Labzin (1766-1825) ^[118]ve MI Nevzorov (1762-1827 ­) ^[119].

Schwarz, yazılarında Kabala'ya birçok kez atıfta bulunur. Örneğin, ­dünyanın yaratılışı sorununu tartışırken, "Yaratılış'ın ilk üç bölümü Kabala tarzında yazılmıştır" ve "bunları anlamak için sürekli çalışmalı ve Tanrı'nın yardımıyla yorumlamaya çalışmalıyız" der ^[120]. Aynı zamanda, "Kabala" teriminin tekrar tekrar kullanılması bizi yanıltmamalıdır: sıklıkla tersine çevirme örnekleri vardır, yani "Kabala" terimi burada ilahi konularla ilgili her türlü bilgiyi ifade eder (örneğin bu

Bu, "ruhun kabalistik ışığı" üzerine yazdığı incelemeleri için doğrudur, ancak diğer masonik el yazmalarında tanımlanabilen o belirli Yahudi mistik fikir ve uygulamalar kümesi için geçerli değildir. Bununla birlikte, gerçek Kabala, hiç şüphe yok ki, tüm öğretisine nüfuz eder; ancak, Saint-Martin, Eli vb. eserlerine benzer şekilde, orada alt metin düzeyinde gizlidir, asla doğrudan belirtilmez ve çözümlenmesi gerekir.

1792-1822 yılları arasında duvarcılıkta Kabala

1792'de Rus hükümeti Moskova Gülhaçlılar topluluğunu dağıttı ­; bunun ardından birçok mason locası faaliyetlerini bıraktı. Localar ­varlığını sürdürdü ve yeniden açıldı, ancak gizlice ve aslında yasadışı olarak faaliyet gösterdiler. Bunların en ilginç olanı, 1798'de Moskova'da açılan "Neptün Locası" idi. Üyeleri Gülhaçlı faaliyetlerine devam ettiler, Avrupalı mistiklerin eserlerini okuyup çevirdiler ve büyük bir mistik kitap kütüphanesi topladılar ^[121].

^{19. yüzyılın} başlarında , St. Petersburg'da (AF Labzin'in rehberliğinde) ve Moskova'da (IA Pozdeev'in rehberliğinde) ^[122]küçük "teorisyen" çevreleri faaliyet gösteriyordu ­. 1803'te masonik faaliyetin resmi olarak yasallaştırılmasından sonra bile, dikkat çekmeden çalışmalarına devam ettiler. ­Pozdeev'in kütüphanesinin mevcut kısmını göz önünde bulundurarak, locasının üyelerinin Kabala'ya ilgi duyduğu anlaşılıyor . Bu koleksiyonda, ­daha önce mason İvan Filatyev'in geniş kütüphanesine ait olan bazı Kabala kitapları bulunmaktadır .­

İlginç bir mistik İlluminati topluluğu olan “Yeni İsrail” (veya “ ­Tanrı Halkı”), 1785 yılında Polonyalı bir soylu olan Tadeusz (Thaddeus) Leszczyc-Grabianka (1740-1807) tarafından Avignon'da kurulmuş ve 19. yüzyılın başlarında St. Petersburg'a taşınmıştır ^. İlk ­Ruslar ^[123]bu örgüte dahil edilmiştir.

1780'lerin sonlarında (örneğin Koramiral S.I. Pleshcheyev ve Prens N.V. Repnin) bir grup tarafından desteklenmiş olsa da, Grabianka, St. Petersburg'a geldikten sonra (Ağustos 1805) aristokrasi arasında çok sayıda hayran buldu (topluluğun toplantıları, Veliaht Prens Konstantin Pavlovich'in odalarında, Mermer Saray'da yapılıyordu). Üyeler arasında neredeyse tüm önde gelen Rus Rosi ­Haçlılar vardı; 'Tanrı'nın emriyle, Rabbimiz İsa Mesih'in İkinci ve yakın Gelişi ve yeryüzündeki görkemli saltanatının' 1835'te gerçekleşeceğini tahmin ediyorlardı. Topluluğun seçkin bir kısmı "Peygamberler Konseyi"ni oluşturdu ve "cennetle yazışma" kurdu ^[124]. Kehanetler ­vecd halinde gerçekleşiyordu ve bu deneyime hazırlık, oruç tutmayı ve yalnızlığı gerektiriyordu. "Yeni İsrail'in Kralı" Grabianka'nın Yahudi mistisizmine büyük ilgi duyduğu bilinmektedir; Ünlü bir mason, simyacı ­ve kabalist olan, "sayılar bilimi veya Kabala aracılığıyla bir 'sesi [yani kehanet yeteneği] olan" bilge bir adam olan rahip Louis-Philibert de Morveau'nun (Brumore) (?-1786) öğrencisiydi ^[125]. M. Longinov, "Grabianka'nın İncil'i çok dikkatli bir şekilde okuması ve Kabala hesaplamaları sayesinde kendisine vaat edilen daha yüksek büyüyü anlamayı umması gerektiğini" öne sürdü ^[126]. İkinci Geliş hakkındaki tahmini muhtemelen ­bu "hesaplamalara" dayanıyordu ^[127].

^{19. yüzyılın} başlarındaki masonluk camiasının bir diğer önde gelen ismi ise , masonluğun tanınmış reformcusu ­Johann A. Fessler'di. Fessler , ^[128]masonik öğretinin ahlaki ilkelerine odaklanan kendi "bilimsel sistemini" ("sientificeskuyu sistemu") kurmuştu. 1809'da St. Petersburg Kilise Akademisi'nde İbrani Kürsüsü Başkanı olmak için Rusya'ya geldi. Etrafında, yetkili masonlar da dahil olmak üzere bir bilginler çevresi toplandı. Muhtemelen Kabala ile ilgilenen masonlara ­Eski Ahit'in dilini öğretti.

Masonluğun resmi olarak yasaklanmasından (1822) sonraki Kabala

Arşiv materyallerinden açıkça anlaşılıyor ki, 1822'de masonluğun resmi olarak yasaklanmasından sonra, Teorik Derecedeki masonluk faaliyetleri yaklaşık bir yüzyıl daha devam etmiştir.

Rus masonların en saygın büyüklerinden biri olan Ruf Stepanov, ^[129]gizli mason toplantılarında, "dış localar kapatılmış olsa da [...] kimse iç localarımızda çalışmamızı engelleyemez; ve Masonluk yok edilse bile, Tarikatın amacı ortadan kaldırılamaz" diye öğretiyordu ^[130]. Aynı zamanda, bu faaliyete katılan kişi sayısı oldukça azdı, 80 üyeyi zar zor geçiyordu . Buna ek olarak, bazı "teorik" masonlar, ^[131]yılda dört kez toplanan ^[132]"iç" Gülhaç Tarikatı'na mensuptu ­.

Toplantılarda (başlangıç törenleri hariç) hiçbir ritüel gerçekleştirilmiyordu; Kardeşler mistik eserler okumak ve bunlar üzerine yorum yapmakla meşguldüler. Tüm faaliyetleri, öz-düzeltmeye ve ruhtaki ilk saf doğayı yeniden kazandırmaya yönelikti.

Tasavvuf, simya ve Kabala üzerine çeşitli eserlerin çevirilerine özel önem vermeye devam ettiler. Özellikle Arseniev ailesinin el yazmaları koleksiyonunda, 19. yüzyılın 40'lı ve 50'li yıllarında ^' AA Filosofov'un elinden' yazılmış birkaç çok önemli eser bulunmaktadır ^[133]. Yazarın İbranice bilgisine sahip olduğu büyük olasılıkla doğrudur; İbranice hakkındaki notları ve İbranice harflerin mistik anlamı, dil bilgisine işaret etmektedir. Belgeleri arasında Sefer Yezirah'ın nispeten doğru bir çevirisi, Sefer ha-Zohar'ın bazı parçaları , Sefer ha-Temunah ve diğer Kabala metinleri bulunmaktadır.

Aynı zamanda, “teorik” masonlar kamusal faaliyetlerine devam ettiler ve Rusya'da sosyal ve ahlaki iyileştirme planlarını benimsediler. 19. ^yüzyılın ortalarında ­, ana üsleri Moskova Üniversitesi, Moskova genel valiliği, Moskova ve Tula soylu kulüpleri ve Moskova ­Senatosu bölümleriydi. Masonların Ortodoks Kilisesi ve kilise ­sansürü üzerindeki etkisi özellikle güçlüydü ^[134]. Masonik faaliyetlerin ek bir merkezi de...

Bu faaliyet, birçok "teorisyenin" katıldığı İmparatorluk Moskova Tarım Derneği'nde gerçekleşti ­(başkanı Gülhaçlı SP Gagarin, başkan yardımcısı ise mason SP Şipov idi). Dernek, sosyal reformlara olan inançları masonik bakış açısına dayanan Rus liberal soylularının kalesi haline geldi. Bu kişiler, 1861'de serfliğin kaldırılmasında belirli bir etkiye sahipti ^[135]. Reformun başlıca savunucularından birinin, ^[136]Rus masonluğunun önde gelen isimlerinden ve İçişleri Bakanı SS Lanskoy (1787-1862) olması ve bu Derneğin üyeleri olan Kardeşlerle yakın ilişkiler içinde bulunması dikkat çekicidir ^[137].

Derneğin sekreteri, ­“teorik” masonluğun ideologlarından ve yüksek dereceli bir Gülhaçlı olan S.A. Maslov (1793-1879) idi. Ayrıca ^[138], “tarımsal sorunlar üzerine makalelerinin çevirilerinin” basıldığı Tarım Dergisi'ni ( Zemlyedel'cheskiy Zhurnal ) kurdu . Aynı zamanda Maslov, Hristiyan Kabalist F.J. Molitor'un (1779-1861) temel eseri Philosophie der Geschichte oder über die Tradition'ı ( Tarih Felsefesi veya ­Gelenek Üzerine ) Rusçaya çevirdi. Molitor'un yüksek bir masonluk derecesine sahip olması ve Gülhaç hareketiyle yakından bağlantılı olan Asya Kardeşleri Mason Tarikatı'nın tarihçisi olması dikkat çekicidir ­. Bu Tarikatın doktrini ve ritüellerinin Kabalistik ve Frankist ideolojiden derinden etkilendiği bilinmektedir ^[139]. Molitor'un hacimli eseri, Hristiyanlık ve Yahudiliğin ayrıntılı bir analizine ve Yahudi ve Hristiyan mistisizmi arasındaki karşılaştırmaya ayrılmıştır. G. Scholem'in görüşüne göre, Molitor, Yahudi mistik geleneğini derinlemesine anlayan son Hristiyan Kabalistti; "çağının çoğu Yahudi bilgininden çok daha üstün bir Kabala dünyasına dair bir kavrayış ortaya koydu" ^[140]. Molitor'un kitabı, Scholem'in kendi görüşleri üzerinde de önemli bir etkiye sahipti ^[141]. Bu dikkat çekicidir.

^19. yüzyıl ^[142]Rusya'sında çok popülerdi . Bu kitabın 1861'de Rusçaya çevrilmiş bir el yazması Arseniev'in arşivinde bulunmaktadır.

Zamanla, “teorik” masonların faaliyetleri azalmaya başladı. Düzenli toplantılar ­1870'lere kadar devam etti ve son kabul olayı 20. yüzyılın başlarında, Tarikatın Yüksek Lideri ve masonluk mirasının koruyucusu V.S. Arseniev'in (1829-1915) oğlunu ve torununu Tarikata kabul etmesiyle gerçekleşti ^. Bu geleneğin son temsilcisi Peder Johann Arseniev'in, ^{[143]20. yüzyılın} ilk yıllarında Samuel Richter'in aynı eserini, Die wahrhaffte und vollkommene Bereitung des philosophischen Steins der Brüderschafft aus dem Orden des Gülden und Rosen-Creutzes (1710) adlı eserini incelediği ve aslında “yeni Gülhaçlılar”ın tarihinin bu eserden başladığı da belirtilmelidir ^[144].

Sonuçlar

Rus masonlarının Yahudi mistisizmine olan ilgisinin, ilk bakışta göründüğü gibi yüzeysel olmaktan çok uzak olduğu açıktır. Kabala'yı, insanlığa vahiy yoluyla bahşedilmiş, paha biçilmez kadim bilgelik kırıntılarını koruyan bir gelenek olarak gördüler. Ayrıca, Kabala, Büyü ve Simya ile birlikte, masonik doktrinin ayrılmaz bir parçasıydı. İlahi ve dünyevi dünyaların yapısını ve aralarındaki ilişkiyi aydınlatıyor ve Kutsal Yazıların gizli anlamını ortaya çıkarmaya yardımcı oluyordu. Dahası, masoniklerin Kabala'ya olan coşkusu oldukça pratik amaçlara yönelikti. Evrensel insan ( Adam Kadmon ) ve küresel iyileştirme ( tikkun ha-olam ) Kabalistik kavramları , Rusya'daki sosyal, politik, ahlaki ve dini koşulların radikal bir şekilde reforme edilmesi için masonik programın ideolojik temelini ­oluşturuyordu .­

Genel olarak masonik öğretinin ve özellikle de Kabala unsurlarının Rus edebiyatında önemli bir rol oynadığı bilinmektedir ­; bu rol sadece M. Kheraskov ve S. Bobrov gibi "masonik" yazarların eserlerinde değil, V. Odoyevski, N. Gogol, A. Stepanov, D. Begichev vb. yazarların eserlerinde de kendini göstermektedir ^[145].

Daha da önemlisi, masonik ideolojinin Rus kamu vicdanı üzerindeki etkisiydi. Böylece, mistik masonluğun sosyal ve politik kavramları, 18. yüzyıl Rus muhafazakarlığının ideolojik temeli haline ­^geldi . ^{19. yüzyılın} başlarında rasyonalist masonluk yeniden genişlediğinde, Gülhaçlılar muhafazakar idealleri temsil ettiler. Dini ve politik görüşleri, 19. yüzyılın ilk yarısında Rus Romantik felsefesinin ve sosyal ütopyacılığının yanı sıra Slavofil hareketinin gelişiminde büyük bir etki yarattı ­^. Açıkçası , ^[146]bu fikirler 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarındaki Rus dini felsefesinde çok önemli kaldı ­⁽ V. ^Soloviev , S. Bulgakov, P. Florenski, N. Berdyaev) ^[147]. Dolayısıyla, masonik bakış açısının bir bileşeni olarak Kabala, Rus tarihi ve kültüründe önemli bir faktör haline geldi ­.

Konstantin Y. Burmistrov (1969), Rusya Bilimler Akademisi Felsefe Enstitüsü'nde Yahudi Felsefesi ve Tasavvufu alanında Araştırma Görevlisi ve Moskova Yahudi Üniversitesi'nde Yahudi Tasavvufu Öğretim Üyesidir.

Maria I. Endel (1974), Moskova Yahudi Üniversitesi'nde Yahudi Felsefesi ve Tasavvufu Tarihi Öğretim Üyesidir.

Kaynakça

(Anonim), 'Okuyuculara', Vechernyaya Zarya ( Akşam Işığı ), 1 (Moskova 1782), 1-4 [Rusça ­].

——,'Düşmeden Önce İnsanın Durumu', Moskovskoye ezhemesyachnoye izdaniye ( Mos ­Cow Aylık Baskı ), 2 (1781), 235-238 [Rusça].

Arnold, P., Histoire des Rose-Croix ve les Origines de la Franc-Maçonnerie , Paris: Mercure de France 1955.

——, La Rose-Croix et ses Rapports avec la Franc-Maçonnerie , Paris: G.-P. Maisonneuve ve Larose 1970.

Arseniev, VS, Aile arşivinden: SI Sokolov ve SI Gamaleya - manevi mistikler ( Iz semeynogo arkhiva. SI Sokolov i SIGamaleya - dukhovniye misiki ), Orel 1912.

Artemieva, TV, On Sekizinci Yüzyıl Rus Tarih Bilimi ( Russkaia istoriosofiia 18 veka ), St. Petersburg: St. Petersburg Üniversitesi Yayınları 1996.

Baehr, SL, 'On Sekizinci Yüzyıl Rus Edebiyatında Masonik Bileşen', içinde: Cross, AG (ed.), Büyük Katerina Çağında Rus Edebiyatı , Oxford: Meeuws 1976, 121–39.

——, 18. Yüzyıl Rusya'sında Cennet Efsanesi: Erken Dönem Seküler Rus Edebiyatı ve Kültüründe Ütopik Desenler , Stanford: Stanford Üniversitesi Yayınları 1991.

(Barskov, JL), 'Ely S.', içinde: Russian Biographic Dictionary ( Russkiy biograficheskiy slovar' ), Cilt. “Şş-Yu”, St. Petersburg 1912.

Barskov, JL (ed.), 18. Yüzyıl Rus Masonlarının Yazışmaları. 1780–1792 ( Perepiska russkih masonov XVIII veka ), Petrograd 1915.

Beyer, B., Das Lehrsystem der Gold- und Rosenkreuzer , Leipzig: Pansophia 1925.

Biale, D., Gershom Scholem, Kabala ve Karşı Tarih , Cambridge, Mass.: Harvard Üniversitesi Yayınları 1979.

Blickstein, Sh., Felsefe ve Mistisizm Arasında: Joseph Giqatila'nın (1248–yaklaşık 1322) Felsefi-Kabalist Yazılarının İncelenmesi , Ann Arbor, Mich.: UMI 1983.

Bode, JJ (ed.), Starke Erweise aus den eigenen Schriften des hochheiligen Ordens Gold- und Rosencreutzer , [Leipzig: Goschen] 1788.

Bricaud, J., Les Illuminés d'Avignon: étude sur Dom Pernety et son groupe , Paris 1927.

Burmistrov, K., 'Vladimir Soloviev ve Kabala: Ön Analiz', içinde: Kolerov, MA (ed.), Rus Düşünce Tarihi Çalışmaları. 1998 Yıllığı , Moskova: OGI 1998, 7–104 [Rusça].

—, 'Asya Kardeşler Tarikatı'nın Öğretisinde Kabala', Tirosh : Yahudilik Çalışmaları , Cilt 3, Moskova 1999, 42–52 [Rusça].

——, ' Kabbala Denudata Yeniden Keşfedildi: Ch. Knorr von Rosenroth'un Hristiyan Kabalası ve Kaynakları', Vestnik Evreiskogo Universiteta (Moskova-Kudüs) 3 (2000), 25–75 [Rusça].

——, 'Rus Felsefesinde Kabala: Anlaşılması ve Yorumlanması', Vestnik Evreiskogo Universiteta 4 (2000), 37–70 [Rusça].

——, 'Kabbalistik Tefsir ve Hristiyan Dogmatiği: 18. Yüzyılın Sonlarındaki Rus Masonlarının Öğretilerinde Yahudi Mistik Kavramları ­^' , Solnechnoe Spletenie ( Güneş Pleksusu ) (Kudüs) 18–19 (2001), 150–157 [Rusça].

——, 'Die hebräischen Quellen der Kabbala Denudata ', Morgen Glantz: Zeitschrift der Christ ­tian Knorr von Rosenroth–Gesellschaft 12 (2002), 341–376.

——, 'Avrupa Kültüründe Kabala: Kabbala Denudata ve Okuyucuları', Vestnik Evreiskogo Universiteta 8 (2003) [yakında yayınlanacak; Rusça].

Burmistrov, K. ve Endel, M., 'Rus Masonluğunda Kabala: Bazı Ön Gözlemler', Kabala: Yahudi Mistik Metinlerinin İncelenmesi Dergisi 4 (1999), 9–59.

——, 'Yahudi ve Hristiyan Geleneklerinde Sefer Yezirah', içinde: Judaica Rossica , Cilt 2, Moskova: Rusya Devlet Beşeri Bilimler Üniversitesi Yayınları 2002, 49–80 [Rusça].

VF Odoyevski Kütüphanesi Kataloğu ( Katalog biblioteki VF Odoevskogo ), Moskova 1988.

Coudert, AP (ed.), Adem'in Dili. Die Sprache Adams , Wiesbaden: Harrassowitz Verlag 1999.

——, Kabala'nın On Yedinci Yüzyıldaki Etkisi: Francis Mercury van Helmont'un (1614–1698) Hayatı ve Düşüncesi , Leiden, Boston, Köln: Brill 1999.

Craven, K., 'Novikov'un Mason Kütüphanesinin Birinci Odası', içinde: Bartlett, R., vd. (ed.), Rusya ve On Sekizinci Yüzyıl Dünyası , Columbus: Slavica 1986, 401–410.

Danilewicz, MJ, '“Yeni İsrail'in Kralı”: Thaddeus Grabianka (1740–1817)', Oxford Slavonic Papers , NS 1 (1968), 49–73.

Danilov, Andrej V., Ivan Lopuchin, Erneuerer der russischen Freimaurerei , Dettelbach: JH Röll 2000, 155-172.

Dovnar-Zapol'ski, M., 'Semion Ivanovich Gamaleya', içinde: Melgunov, S. ve Sidorov, N. (eds.), Geçmişinde ve Bugününde Masonluk ( Masonstvo v ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt. 2, Moskova: Zadruga 1915, 27–37 [Rusça].

Elagin, IP, 'Eski Felsefe ve İlahi Bilgi Doktrini (Özetler)', Russkiy Arkhiv ( Rus Arşivi ), Cilt 1 (1864), 94–110 [Rusça].

Ely, SP, Koyun çiftliklerinin güvenilir ve dayanıklı gelirinin bir açıklaması … ( Izlozheniye vernoy i neushcherblyaemoy pribili, ot ovcharnih zavodov proiskhodyashchey ), St. Petersburg 1796.

Endel, M., 'Rus Masonik literatüründeki bir Kabbalistik el yazması üzerine, Tirosh. Yahudilik Çalışmaları , Cilt IV, Moskova 2000, 57–66 [Rusça].

——, 'Masonik Kodeks "Sefirot Üzerine"de (18. yüzyıl sonu) Orijinal Kabbalistik Kavramlar ^' , ­Tirosh . Yahudilik Çalışmaları , Cilt V, Moskova 2001, 37–50 [Rusça].

Eshevsky, SV, '1780'lerin Moskova Masonları', içinde: Eshevsky, SV, Toplu Eserler ( Sobraniye sochineniy ), Cilt 3, Moskova 1870, 443–568.

Fajonato, R. 'Novikov'un Gülhaç Çemberi: Yeni bir etik ideal ve yaşam tarzının yayılması', Petrov, AG (ed.), Novikov ve Rus Masonluğu. Konferans bildirileri , Moskova 1996, 38–50 [Rusça].

Fedorov, AA, Avrupa Mistik Geleneği ve Rus Felsefi Düşüncesi (18. yüzyılın son üçte biri – 19. yüzyılın ilk üçte biri ), Nizhny Novgorod 2001.

Florovsky, G., Rus Teolojisinin Yolları ( Puti russkogo bogosloviia ), Paris 1937.

Geheime Figuren der Rosenkreuzer aus dem 16ten und 17ten Jahrhundert , Altona 1785–1788.

Gilly, C., 'On Yedinci ve On Sekizinci Yüzyıllarda Rusya'da Gülhaçlılar', Bilinkis, MY (ed.), Avrupa'da Gnostisizmin 500 Yılı. Konferans Bildirileri , Moskova: Rudomino 1993, 54–64 [Rusça].

——, 'Iter Gnostico-Russicum', içinde: Avrupa'da Gnosis'in 500 Yılı: Gnostik Gelenekten Basılı Kitaplar ve El Yazmaları Sergisi (Moskova ve St. Petersburg) , Amsterdam: In de Pelikaan 1993, 54–58.

Grassl, H., Aufbruch zur Romantik: Bayerns Beitrag zur deutschen Geistgeschichte, 1765– 1785 , Münih: CH Beck 1968.

Guberti, NV, Rus Bibliyografyası için Malzemeler. Onsekizinci Yüzyılın Nadir ve İsmine Değer Rus Kitaplarının Kronolojik İncelemesi ­( Materiali dlia russkoy bibliographii. Khronologicheskoe obozrenie redkikh i zamechatel'nih russkih knig XVIII stoletiya ), Cilt. 2, Moskova 1881.

Hallamish, M., Kabala'ya Giriş , Albany: SUNY Press 1999.

Idel, M., Kabala: Yeni Perspektifler , Albany: SUNY Press 1988.

——, 'Tarihsel Giriş', içinde: Sha'are Orah. Işık Kapıları . Çeviri A. Weinstein, San Francisco: HarperCollins 1994.

Jaques-Chaquin, N., 'La Philosophie de la Nature chez Louis-Claude de Saint-Martin', içinde: Faivre, A. und Zimmermann, R.Ch. (ed.), Epochen der Naturmystik. Wissenschaftlichen Fortschritt'te Hermetische Geleneği ­, Berlin: Erich Schmidt Verlag 1979, 314–332.

Kamenski, Z., Moskova “Lyubomudrs” Çevresi ( Moskovski kruzhok “lyubomudrov” ), Moskova: Nauka 1980.

Karp, SJ, Fransız Aydınlanmacılar ve Rusya: 18. yüzyılın ikinci yarısında Rus-Fransız kültürel ilişkilerinin tarihine dair yeni materyaller ( Frantsuzskiye prosvetiteli i Rossiya ), Moskova 1998.

Katz, J., Avrupa'da Yahudiler ve Masonlar, 1723–1939 , Cambridge (Mass.): Harvard Üniversitesi Yayınları 1970.

Ketmia Vere (takma ad), Der Compass der Weisen, von einem Mitverwandten der Innern Verfassung der a echten und rechten Freymaureren beschrieben …, 2. ^baskı , Berlin 1782.

Kiesewetter, A. 'On sekizinci Yüzyılın Moskova Gülhaçlıları', Russkaia mysl ( Rus Düşüncesi ), 10 (1915), 96–124 [Rusça].

——, 'Moskova Üniversitesi (Tarihsel bir taslak)', içinde: El'yashevich, VB ve diğerleri. (ed.), Mos ­Cow Üniversitesi, 1755–1930: Bir Jubilee Cilt ( Moskovski Universitet, 1755–1930. Yubileinyi sbornik ), Paris: Sovremenniye Zapiski 1930, 47–52 [Rusça]

Kilcher, A., 'Lexikographische Konstruktion der Kabbala', Morgen-Glantz: Zeitschrift der Christian Knorr von Rosenroth–Gesellschaft 7 (1997), 67–126.

——, Die Sprachtheorie der Kabbala als ästhetisches Paradigma , Stuttgart: JB Metzler 1998.

——, 'Hebräische Sprachmetaphysik und lateinische Kabbalistik', Morgen-Glantz 8 (1998), 63–108.

——, 'Synopse zu Knorr von Rosenroths Kabbala Denudata ', Morgen-Glantz 10 (2000), 201–220.

Kolyupanov, N., AI Koshelev'in Biyografisi ( Biografiia AI Kosheleva ), Cilt. 1, Moskova 1889.

Krasnobaev, BI, 'Eine Gesellschaft Gelehrter Freunde am Ende des 18. Jahrhunderts', içinde: Balázs, É.H., ve diğerleri. (ed.), Beförderer der Aufklärung in Mittel- und Osteuropa: Freimaurer, Gesellschaften, Clubs , Berlin: Ulrich Camen 1979, 257–270.

Krasnopevkov, AV, Stepan Alekseevitch Maslov ( Vospominaniia o SA Maslove ) Üzerine Anılar , Moskova 1888.

Kuhlman, NK, 'Mikhail Ivanovich Nevzorov', içinde: Melgunov, S. ve Sidorov, N. (eds.), Geçmişinde ve Bugününde Masonluk ( ­Masonstvo v ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt. 2, Mos ­ineği: Zadruga 1915, 203–225 [Rusça].

Kwaadgrass, EP, 'Masonluk ve Gülhaç Doktriniyle İlişkisi', Petrov, AG (ed.), Novikov ve Rus Masonluğu. Konferans Bildirileri , Moskova 1996, 51–62 [Rusça].

Le Forestier, R., La franc-maçonnerie occultiste au XVIIIe siècle & l'ordre des Elus Coens , Paris: Darbon-Ainé 1928.

——, La franc-maçonnerie templière et occultiste aux XVIIIe et XIXe siècles , Paris: Aubier 1987.

Leighton, LG, Rus Romantik Edebiyatında Ezoterik Gelenek. Dekabrizm ve ­Masonluk , Philadelphia: Pennsylvania State Univ. Press, 1994.

Lenning C. [yani Mossdorf F.], Encyclopaedie der Freimaurerei nebst Nachrichten über die damit in wirklicher oder vorgeblicher Beziehung stehenden geheimen Verbindungen , Leipzig: Brockhaus 1822–1828, 3 Bds.

Ligou, D., Dictionnaire de la franc-maçonnerie , Paris: Presses Universitaires de France 1987.

Rabina Lizbonskiego do Rabina Brzeskiego z dyalektu rabinsko-talmudycznego przet^umaczony'yi listeleyin . Wilno 1817.

Longinov, M., 'On Sekizinci Yüzyıldan Bir Büyücü', Russkiy vestnik ( Rus Habercisi ) 28 (1860), 579–603 [Rusça].

——, Novikov ve Moskova Martinistleri ( Novikov i moskovskie martinisti ), 2. ^, St. Petersburg: Lan' 2000.

Magazin svobodno-kamenshchicheskiy ( Serbest Mason Dergisi ), 1:1, Moskova, 1784.

Magister Pianco (Hans Heinrich von Ecker und Eckhoffen), Freimäurerische Versammlungsreden der Gold- und Rosenkreutzer des alten Systems , Amsterdam 1779.

Matter, J., Saint-Martin, Le philosophe inconnu, sa vie et ses écrits, son maître Martinez et leurs groupes , Paris 1962.

McIntosh, Ch., Gül Haç'ın Sırları Ortaya Çıktı: Bir Gizli Tarikatın Tarihi, Mitolojisi ve Ritüelleri , Wellingborough: Thorsons 1980.

--- Gül Haç ve Akıl Çağı: Orta Avrupa'da On Sekizinci Yüzyıl Gül Haççılığı ve Aydınlanma ile İlişkisi , Leiden, New York, Köln: EJ Brill 1992.

Meillassoux – Le Cerf, M., Dom Pernety et les Illuminés d'Avignon , Milano: Archè 1992.

Melgunov, S. ve Sidorov, N. (ed.), Geçmişinde ve Bugününde Masonluk ( Masonstvo v ego proshlom i nastoyashchem ), Moskova: Zadruga 1914–1915 (yeniden basım: Moskova: IKPA 1991).

Mikhailov, AD ve Stroiev, AF (ed.), Voltaire ve Rusya ( Vol'ter i Rossiya ), Moskova 1999.

Nezelenov, A., Nikolay Ivanovitch Novikov, Editör, 1769–1785 ( Nikolay Ivanovich Novikov, izdatel' zhurnalov ), St. Petersburg 1875.

Novikov, VI, Masonluk ve Rus Kültürü ( Masonstvo i russkaia kul'tura ), Moskova: Iskusstvo 1998.

Onomatologia curiosa artificiosa et magica veya Doğal Sihir Sözlüğü ( Onomatologia curiosa artificiosa et magica, ili slovar' natural'nogo volshebstva ), Cilt. 1, Moskova: Böl. Ridiger, Ch. Klaudiy 1795.

Pekarski, P., Onsekizinci Yüzyılda Rusya'da Masonluk Tarihine Ekler ( Dopolneniya k istorii masonstva v Rossii XVI stoletiya ), St. Petersburg 1869.

Pertsev, VN, 'Onsekizinci Yüzyılda Alman Masonluğu', içinde: Melgunov, S. ve Sidorov, N. (eds.), Geçmişinde ve Bugününde Masonluk ( Masonstvo v ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt. 1, Moskova: Zadruga 1914, 61–111 [Rusça].

Popov, AI, 'Novikov Davasına İlişkin Yeni Belgeler', içinde: Sbornik Russkogo Istoricheskogo Obshchestva , Cilt. 2, St. Petersburg 1868, 96–158 [Rusça]

Pustarnakov, V. (ed.), Rusya'da Schelling'in Felsefesi ( Filosofiia Shellinga v Rossii ), St. Petersburg: Institutio Rossica Christiana Press 1998.

Pypin, A., Rusya'da Masonluk ( Masonstvo v Rossii ), Moskova: Vek 1997.

Ransel, DL, Catherine Dönemi Rusya'sının Siyaseti: Panin Partisi , New Haven: Yale Üniversitesi Yayınları 1975.

Rolle, K., 'T. Grabianka', içinde: Polski Slownik Biograficzny , Cilt. VIII, Krakow 1959–1960, 462–463.

Ryu, In-Ho L., 'Moskova Masonları ve Gülhaç Tarikatı: Örgütlenme ve Kontrol Üzerine Bir Çalışma', Garrard, JG (ed.), Rusya'da On Sekizinci Yüzyıl , Oxford: Clarendon Press 1973, 198–232.

Aziz Martinus, L.-C. de, Hatalar ve Gerçek Üzerine ( O zabluzhdeniiah i istine ), Moskova: I. Lopukhin 1785.

Sakulin, P., Rus İdealizminin Tarihinden: Prens VF Odoyevski ( Iz istorii russkogo idealizma. Knyaz' VF Odoevskiy ), Cilt. 1:1, Moskova 1913.

Schick, H., Das aeltere Rosenkreuzertum. Ein Beitrag zur Entstehungsgeschichte der Freimaurerei , Berlin: Nordland Verlag 1942.

Schleiss von Löwenfeld, BJ, Geoffenbarter Einfluss in das allgemeine Wohl der Staaten , ­Amsterdam 1779.

——, (Phoebron), Der im Lichte der Wahrheit strahlender Rosenkreuzer , Leipzig: Hilscher 1781.

Schmidt-Biggermann, W., 'Das Buch Jezirah in der christlichen Tradition', içinde: Goodman-Thau, E. und Schulte, Ch. (ed.), Das Buch Jezira. Der Übersetzung von JF von Meyer'de , Berlin: Akademie Verlag 1993, 45–64.

Scholem, G., 'Ein verschollener jüdischer Mystiker der Aufklärungszeit, EJ Hirschfeld', içinde: Leo Baeck Enstitüsü Yıllığı VII , Londra 1962, 254–59.

——, Die Erforschung der Kabbala von Reuchlin bis zur Gegenwart , Pforzheim: Im Selbst-verlag der Stadt 1969.

——, Kabala , Kudüs: Keter Yayını. Ev 1974.

Schulte, Ch., '“Die Buchstaben haben… ihre Wurzeln oben.” Scholem und Molitor', içinde: Goodman-Thau, E., ve diğerleri. (eds.), Kabbala und Romantik , Tübingen: M. Niemeyer 1994, 143-164.

Schuster, G., Gizli Topluluklar, Birlikler ve Tarikatlar ( Tainiye obshchestva, soiuzi i ordena ), 2 cilt, St. Petersburg 1907.

Secret, F., Le Zôhar chez les Kabalistes Chrétiens de la Renaissance , Paris: Librairie Durlacher 1958.

Seddağ, Br. (Yalancı; Ely, St.?), Brüderliche Vermahnungen an einige Brüder Freymäurer , Phila ­delphia (St. Petersburg?) 1781.

——, Bazı Mason Kardeşlere Kardeşçe Öğütler ( Bratskie uveshchaniya k nekotorim brat'yam svbdnm kmnshchkm ), Moskova 1784.

Sefer Jezirah. Übersetzt un comm. von Guillaume Postel. Neudruck der Ausgabe Paris 1552 . Hrsg., eingeleitet und erlautert von W. Klein, Stuttgart – Bad Cannstatt: F. Frommann 1994.

Semeka, AV, 'Rus Gül Haçlılar ve II. Catherine'in Masonluğa karşı çalışmaları', Zhurnal Ministerstva narodnogo prosveshcheniia , Şubat 1902, 343–400 [Rusça].

——, 'On Sekizinci Yüzyılda Rus Masonluğu', Melgunov, S. ve Sidorov, N. (eds.), Masonluk Geçmişinde ve Günümüzde ( Masonstvo v ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt 1, Moskova: Zadruga 1914, 124–174 [Rusça].

Serkov, A., 'Rusya'daki Masonik Koleksiyonların Tarihi', içinde: Avrupa'da Gnosisin 500 Yılı: Gnostik Gelenekten Basılı Kitaplar ve El Yazmaları Sergisi (Moskova ve St. Petersburg) , Amsterdam: In de Pelikaan 1993, 59–66.

——, 'Novikov'un “Yeğeni” AF Labzin', Masonluk ve Masonlar , Cilt 3. Moskova: MGOPU Yayınevi 1998, 20–33 [Rusça].

——, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi ( Istoriya russkogo masonstva XIX v .), St. Petersburg: NI Novikov's Publ. Ev 2000.

——, Rus Masonluğu, 1731–2000: Bir Ansiklopedi ( Russkoye Masonstvo, 1731–2000: Entsiklopediya ). Moskova: ROSSPEN 2001.

Serkov, AI ve Reizin, MV (ed.), NI Novikov'un Mektupları ( Pis'ma NI Novikova ), St. Petersburg: NI Novikov's Publ. Ev 1994.

Der Signatstern oder die enthüllten sieben Grade der mystischen Freimaurerei , Berlin 1803–1821, 16 cilt.

Berirus Renatus [S. Richter], Theo-Philosophia Theoretico-Practica, oder Die wahrhaffte und vollkommene Bereitung des philosophischen Steins der Brüderschafft aus dem Orden des Gülden und Rosen-Creutzes , Breslau: Fellgiebel 1710.

Smith, D., Ham Taşı İşlemek: On Sekizinci Yüzyıl Rusya'sında Masonluk ve Toplum . DeKalb, Ill.: Kuzey Illinois Üniversitesi Yayınları 1999.

Sokolovskaia, TO, 'Altın ve Pembe Haç Kardeşleri', Russkiy Arkhiv 9 (1906), 89–93 [Rusça].

——, 'Alexander I altında Masonluğun Yeniden Doğuşu', içinde: Melgunov, S. ve Sidorov, N. (eds.), Geçmişte ve günümüzde Masonluk ( Masonstvo ve ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt. 2, Moskova: Zadruga 1915, 153–202 [Rusça].

——, Capitilum Phoenix. Rusya'daki Yüce Gizli Masonik Yönetim (1778–1822) ( Kapitul Feniksa. Vissheye tainoe masonskoe pravlenie v Rossii (1778–1822) ), Moskova: Devlet Tarih Halk Kütüphanesi Yayını. Ev 2000.

Sovetov, A., SA Maslov. Anısına ( Pamyati SA Maslova ), St. Petersburg 1879.

Tarasov, EI, 'Moskova Gül Haçlılar Derneği', içinde: Melgunov, S. ve Sidorov, N. (ed.), Geçmişinde ve Bugününde Masonluk ( Masonstvo v ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt. 2, Moskova: Zadruga 1915, 1–26 [Rusça].

Tikhonravov, N., 'Profesör JG Schwarz', içinde: Toplu Çalışmalar ( Sobraniye sochineniy ), Cilt. 3:1, Moskova 1898, 60–81.

Tisby, I. Zohar'ın Bilgeliği: Metinler Antolojisi , 3 cilt, Oxford: The Alden Press 1994.

Tukalevsky, V., Rus Masonlarının Arayışı ( Iskaniya russkih masonov ), St. Petersburg 1911.

——, 'NI Novikov ve JG Schwarz', içinde: Melgunov, S. ve Sidorov, N. (eds.), Geçmişte ve günümüzde Masonluk ( Masonstvo ve ego proshlom i nastoyashchem ), Cilt. 1, Moskova: Zadruga 1914, 175–226 [Rusça].

Ujejski, J., Krol Nowego Izraela: karta z dziejow mistyki wieku oswieconego . Warszawa 1924. Van Rijnberk, G., Un Thaumaturge au XVIIIe siècle , 2 cilt, Lyon: L. Raclet 1935–1938.

Vernadsky, GV, Büyük Catherine'in Hükümdarlığında Rus Masonluğu ( Russkoe masonstvo v tsarstvovanie Ekaterini II ), 2. ^baskı , St. Petersburg: NI Novikov's Publ. Ev 1999.

Waite, AE, Gül Haç Kardeşliği , Londra: V. Rider & Son 1924.

— Louis Claude de Saint-Martin'in Hayatı, Bilinmeyen Filozof , Londra: P. Wellby 1901.

Weiskopf, M., Gogol'un Konusu: Mitoloji, İdeoloji, Bağlam ( Syuzhet Gogolia. Mifologiia, ideologiia, kontekst ), 2. ^baskı , Moskova: Rusya Devlet Beşeri Bilimler Üniversitesi Yayınları 2002.

Yates, FA, Gülhaççı Aydınlanma , Frogmore, St. Albans, Herts: Paladin 1975.

Die Stelle der Kabbala in der Lehre der russischen Freimaurer

Die Aufgabe des Artikels, der Lehre und Literatur der russischen Freimaurer am Ende des 18.–Anfang des 19. Jahrhunderts zu erforschen'de bir “kabbalistische Schicht”tir. Die Untersuchung ist auf die große Menge der Handschriften die sich in russischen Archiven befinden und auf die wenig bekannten Veröffentlichungen in russischen freimaurerischen Zeitschriften begründet. Die russische Freimaurerei war augenscheinlich die einflußreichste geistige, gesellschaftliche ve politische Kraft am Ende des 18. Jahrhunderts. Yenilikçi dini unsurlar ve ezoterik gelenekler ile birlikte, Kabala bilimi ve Hıristiyanlık ile ilgili yeni gelenekler bir araya getirildi. Freimaurerischen Logen ve Geheimen Orden'deki Kabalist Analiz Makaleleri. Rusya'nın Entstehung'u ve Avrupa'daki Gesellschaften ile birlikte daha iyi bir anlaşma, 18'in sonundaki Ezoterischen Strömungen ile birlikte Autoren die wichtigsten Esoterischen Strömungen'e göre. trieben, zu ermitteln. Rus Rosenkreuzer, Kabbala'nın Anhänger der Wenger'ını uyardı. Kabalist metinlerin içeriğini öğrenin. Ve çok güzel bir şey, Verwendung jüdisch-mystischer Konzepte'nin altında, geschrieben. Tüm metinler çok çeşitli ve kullanışlıdır.

Bu çok iddialı, Rusların Freimaurer'e olan ilgileri Mysticismus'un savaşla ilgili olmadığı bir şey. Kabala'yı bir Gelenek olarak kabul edin, aynı zamanda doğal olarak da aynı şeyi yapın – Savaş sırasındaki Menschheit'i bilin. Außerdem war die Kabbala, Wie Magie und Alchemie, ein Bestandteil der Freimaurerischen Lehre. Dünyanın en güzel ve en güzel havasını ve daha fazlasını Bezie'nin ağzından çıkarın ve heyecanınızın yarı yarıya daha fazlasını yapın. Kabbala'nın zengin bir pratische uygulamasına sahip olması için ücretsiz bir çalışma. Die kabbalistischen Konzeptionen der evrensel Menschheit (Adam Kadmon) ve der allgemeinen Verbesserung (tikkun ha-olam) waren ideologische Grundlagen des Freimaurerischen Programs zur radikalen Reformasyon ­des gesellschaftlichen, politika, ahlak ve din Lebens in Rußland.

---

^[1]Şu anda 3100'den fazla 18. yüzyıl Rus masonunun kimliği tespit edilmiştir. Katerina dönemine ait yaklaşık 150 mason locasının en az 8000 üyesi olduğu tahmin edilmektedir (AI Serkov, kişisel iletişim). Rus masonları hakkında detaylı biyografik bilgiler için A. Serkov'un Rus Masonluğu Sözlüğü'ne bakınız . Ayrıca Vernadsky, Büyük Katerina Dönemi Rus Masonluğu , 124-26, 375'e de bakınız.

^[2]Örneğin, Vernadsky, Russian Masonry in the Reign of Catherine the Great , 44-70, 94-98; Pypin, Masonry in Russia ; Longinov, Novikov and the Moscow Martinists ; Serkov, The History of Russian Masonry in the 19th century ; Melgunov and Sidorov (eds.), Masonry in its past and present'e bakınız. Ayrıca Smith, Working the Rough Stone'a da bakınız .

^[3]Örneğin, Novikov davasına (1792) ait materyallere bakınız: Longinov, Novikov ve Moskova Martinistleri , 478-518, özellikle 517.

© Koninklijke Brill NV, Leiden, 2004

^[4]Burada çoğunlukla Rusya Devlet Kütüphanesi (RSL) El Yazmaları Bölümü'nde (DMS), Rusya Devlet Eski Belgeler Arşivi'nde (RSAAA) ve Moskova Rusya Devlet Tarih Arşivi'nde (RSHAM) bulunan el yazması belgelere atıfta bulunuyoruz. Daha ayrıntılı bilgi için bkz: Burmistrov ve Endel, 'Rus Masonluğunda Kabala'; Burmistrov, 'Kabala Tefsiri ve Hristiyan Dogmatiği'.

^[5]“Mason geleneği” ile, masonik öğretiye nüfuz eden, masonlar arasında kendi kuralları ve gelenekleri doğrultusunda yayılan ve masonik işler yapılırken pratikte kullanılan karmaşık bir teolojik, felsefi ve mistik fikirler sistemini kastediyoruz. Dolayısıyla bu kavram, yalnızca bir kavramlar kümesini değil, aynı zamanda bunların ele alınması, öğrenilmesi ve yorumlanmasına ilişkin özel bir sistemi de içerir. Rus masonlarının uygulamalarına ilişkin bir inceleme için bkz. Smith, Working the Rough Stone , 30-52.

^[6]Yani bu localar, Masonluğun en başından beri kabul edilen sadece üç Masonik dereceden oluşuyordu: Çırak, Öğrenci ve Üstat.

^[7]Semeka'nın 'On Sekizinci Yüzyılda Rus Duvarcılığı' adlı eserinin 125. sayfasına bakınız.

^[8]Vernadsky, 500 yılında yayımlanan " Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu" adlı eserinde , "1770'lerdeki Mason locaları, doğruyu söylemek gerekirse Voltairci kurumlardı" diye belirtmiştir.

^[9]Rus Voltaireci hareketi hakkında daha fazla bilgi için Mikhailov ve Stroiev (ed.), Voltaire and Russia ; Karp, French Enlighteners and Russia eserlerine bakınız .

^[10]Rus Masonları ve Voltairciler arasındaki ilişki hakkında ayrıca bkz. Vernadsky, Russian Masonry in the Reign of Catherine the Great , 140-56 (Bölüm 2, Kısım 2: 'Masonluk ve Voltaircilik'); Semeka, 'Russian Masonry in the Eighteenth century', 132-49.

^[11]Elagin daha sonra şöyle yazdı: 'Hristiyan inancını küfüre, Kutsal Yazıları ise alaya, küçümsemeye ve aşağılamaya dönüştüren dinsiz yazarlara ilgi duydum […] Ateistler ve deistlerle tanıştım […] Boulanger […] Voltaire, Rousseau, Helvetius […] Bu okuma ­ruhumu bozdu […] ve beni yanılttı […] Ancak Gerçek Lütuf benim tamamen helak olmamı istemedi ­; ne Voltaire'in yazılarının ne de diğer sözde yeni filozofların ve ansiklopedistlerin yazılarının ruhumu tamamen [onların inancına] dönüştürmesine izin vermedi'. Bkz. Novikov, Masonluk ve Rus Kültürü , 228–29. Voltaireciliğe benzer eleştirel bir tutum, Moskova "mistik" masonlarının başı Profesör Johann Schwarz ve Ivan Lopukhin ve Aleksey Kutuzov gibi mason aktivistleri tarafından da sergilendi. Bkz. Vernadsky, Büyük Katerina Dönemi Rus Masonluğu , 158, 263 vd.

^[12]Sokolovskaia'nın Capitilum Phoenix adlı eserine bakınız .

^[13]Weimar'da doğan Beber, bir Lüterciydi; St. Petersburg'daki yüksek okullarda fizik ve matematik öğretmenliği yaptı ve Rus Bilimler Akademisi'nin muhabir üyesiydi. Beber'in numerolojiye, Kabala'ya ve Swedenborg'un öğretilerine büyük bir ilgisi vardı. Gizli bilimler üzerine zengin bir kitap ve el yazması koleksiyonuna sahipti. Bkz. Sokolovskaia, Capitilum Phoe ­nix , 49-50.

^[14]Sokolovskaia'ya bakınız, Capitilum Phoenix, 53, 58, 75-77.

^[15]Gülhaç geleneğinin tarihi için bkz. Yates, The Rosicrucian Enlightenment ; Waite, The Brotherhood of the Rosy Cross ; McIntosh, The Rose Cross and the Age of Reason , 23-37. Ayrıca bkz. Schick, Das aeltere Rosenkreuzertum ; Arnold, Histoire des Rose-Croix , Paris, 1955; id., La Rose-Croix et ses Rapports avec la Franc-Maçonnerie .

^[16]Berirus Renatus [S. Richter], Theo-Philosophia Theoretico-Practica , 30-36.

^[17]Tarikatın tarihi hakkında bkz. Der Signatstern oder die enthüllten sieben Grade der mystischen Freimaurerei , Bd. V, S.329-335; Schuster, Gizli Topluluklar, Birlikler ve Tarikatlar , Cilt. 2, 63-78; Le Forestier, La franc-maçonnerie templière et occultiste aux XVIIIe et XIXe siècles ; Grassl, Aufbruch zur Romantik ; McIntosh, The Rose Cross Açıklandı (bölüm 7, 8). Tarikatın tarihi ve ideolojisinin en ayrıntılı analizi için bkz. McIntosh, The Rose Cross and the Age of Reason .

^[18]Gül-Haç eserlerine bakın: Schleiss von Löwenfeld, BJ (Phoebron), Geoffenbarter Einfluss in das allgemeine Wohl der Staaten (Rusça basılı çeviri: Moskova, 1816); id., Der im Lichte der Wahrheit strahlende Rosenkreuzer (Rusça MS çevirisi: DMS RSL, F 147, N181). Ayrıca bkz. McIntosh, The Rose Cross and the Age of Reason , 96-100.

^[19]Bkz. Coudert, Onyedinci Yüzyılda Kabala'nın Etkisi , 100-52; Kilcher, 'Lexikographische Konstruktion der Kabbala', 67-126; id., 'Hebräische Sprachmetaphysik und lateinische Kabbalistik', 63-108; id., 'Synopse zu Knorr von Rosenroths Kabbala Denudata' , 201-20; Burmistrov, ' Kabala Denudata Yeniden Keşfedildi', 25-75; id., 'Die hebräischen Quellen der Kabbala Denudata ', 341-376.

^[20] Sefirah (İbranice, çoğul: Sefirot ) – kelimenin tam anlamıyla “sayı”. Sefirot kavramı, Yahudi Kabala teosofisinde merkezi bir yere sahiptir. Sefirot , Sonsuz, Tanrı'nın kendisi olan Ein-Sof'tan on farklı tezahür aşaması olarak düşünülür . Her Sefirah, Tanrı'nın bir Yaratıcı olarak belirli bir yönünü ifade eder. On Sefirot birlikte, tüm yaratılışın evrensel yapısı olan Sefirot Ağacını oluşturur. Bu Ağaç, ilahi tezahürün açığa çıktığı dinamik bir birlik olarak kabul edilir. Aynı zamanda, bunlar Yaratıcının on niteliğidir: 1. Keter (“Taç”); 2. Hokhmah (“Bilgelik”); 3. Binah (“Zeka”); 4. Gedullah (“Büyüklük”) veya Hesed (“Sevgi”, “Hayırseverlik”); 5. Geburah (“Güç”) veya Din (“Hüküm”); 6. Tiferet (“Güzellik”); 7. Nezah (“Zafer” veya “Ebediyet”); 8. Hod (“İhtişam”); 9. Yesod (“Temel”); 10. Malkhut (“Krallık”). Bkz. Scholem, Kabbalah , 96–116; Hallamish, An Introduction to the Kabbalah , 121-166. Örneğin, Tarikatın Beşinci Derecesi için verilen talimatlar, Sefirot Ağacının bir tanımını içerir ve bunları simya sürecinin on aşamasına karşılık getirir. Bkz. Beyer, Das Lehrsystem der Gold- und Rosenkreuzer , 210.

^[21] Adam Kadmon (İlk İnsan) – İlahi ışığın ilk tezahürü ve ışık dünyaları topluluğu, tezahürün ilk aşamasında gelişmiştir. Bkz. Scholem, Kabala , 137-142, vb.

^[22]Bu kavram hakkında bkz. Coudert (ed.), The Language of Adam. Sprache Adams'ı öldürün ; Kilcher, Die Sprachtheorie der Kabbala als ästhetisches Paradigma ; İD. 'Hebräische Sprachmetaphysik und lateinische Kabbalistik'.

^[23]Daha ayrıntılı bilgi için McIntosh, The Rosy Cross Unveiled , 82-94'e bakınız.

^[24]Schuster, Gizli Topluluklar, Birlikler ve Tarikatlar , Cilt 2, 75.

^[25]Tarikatın ana belgelerine bakın: Tarikat üyeleri için yasal bir belge olan Tabula mystica (1777) ve Batılı ve Rus Gülhaçlılar için ana teorik kılavuz olan ­Geheime Figuren der Rosenkreuzer aus dem 16ten und 17ten Jahrhundert (1785-88) (Rusça çevirilerine bakın: DMS RSL, F. 14, N 180, 181, 182, 190, F. 237, N 65). Bu metinlerde Hristiyan Kabalasından ödünç alınan ve kullanılan bir dizi hermeneutik ve numerolojik uygulama belirtilmiştir. Ayrıca Longinov, Novikov ve Moskova Martinistleri , 82-85; Pypin, Rusya'da Masonluk , 194-231'e bakın.

^[26]Bkz. 'Eingang zur ersten Classe des preisswürdigsten Ordens vom Goldenen Rosen Creutze nach der letzten Haupt- und Reformations-Convention', şurada: Bode, JJ (ed.), Starke Erweise aus den eigenen Schriften des hochheiligen Ordens Gold- und Rosencreutzer ; Rusça çevirisi: Vkhod v perviy klass Dostokhval'neishego Ordena Zlato-Rosovogo Kresta , DMS RSL, F. 147, N 294, f. 10.

^[27]Ketmia Vere (takma ad), Der Compass der Weisen. Tarikatın doktrini ve ayinleri ayrıca Magister Pianco (Hans Heinrich von Ecker und Eckhoffen), Freimäurische'de de ele alınmaktadır.

Versammlungsreden der Gold- und Rosenkreutzer des alten Systems (Rusça çevirileri gizli Masonik tipografide yayınlandı, Moskova, 1784).

^[28]Gizli Topluluklar, Birlikler ve Tarikatlar , Cilt 2, 64'e bakınız . Başka bir rivayete göre ise yazarı Schleiss von Löwenfeld'dir.

^[29]Bkz. McIntosh, Gül Haç ve Akıl Çağı , 113-131 (bölüm 7: 'Prusya Tahtında Bir Gül Haçlı').

^[30]Onun hakkında daha fazla bilgi için: Barskov, 18. Yüzyıl Rus Masonlarının Yazışmaları , 215-234 ­(Schröder'in günlüğünden alıntılar); Serkov, Rus Masonluğu , 905; Serkov ve Reizin (editörler), NI Novikov'un Mektupları , 295.

^[31]Rosicrucian fikirlerinin Rusya'ya yayılması konusunda Gilly'nin 'Rosicrucians in Russia in the Seventeenth and Eighteenth Centuries' adlı eserinin 54-64. sayfalarına bakınız.

^[32]Masonluğun üst derecelerinden biri olan ve Alman Gülhaçlılar tarafından tanıtılan "Süleyman Bilimleri Teorik Derecesi" olarak adlandırılan derece.

^[33]Bkz. Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 102-104; Ryu, 'Moskova Masonları ve Gülhaç Tarikatı', 209-210.

^[34]Serkov, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi , 37. Ayrıca bkz. Fajonato, 'Novikov'un Gülhaç Çemberi: Yeni Bir Etik İdeal ve Yaşam Tarzının Yayılması', 38-50; Kwaadgrass, 'Masonluk ve Gülhaç Doktriniyle İlişkisi', 51-62; Ryu, 'Moskova Masonları ve Gülhaç Tarikatı', 198-232; Smith, Ham Taşı İşlemek , 107-111.

^[35]Saint-Martin ve doktrini için bkz. Matter, Saint-Martin, Le philosophe inconnu ; Jaques-Chaquin, 'La Philosophie de la Nature chez Louis-Claude de Saint-Martin', 314–332. Saint-Martin ve öğretmeni Martines de Pasqually'nin görüşlerindeki kabalistik unsurlar için bkz. Scholem, 'Ein verschollener jüdischer Mystiker der Aufklärungszeit, EJ Hirschfeld', 254-259.

^[36]Onlar ve masonik faaliyetleri hakkında daha fazla bilgi için bkz: Ransel, The Politics of Catherinian Russia ; Smith, Working the Rough Stone , 24-26.

^[37]Bu "metaforik" Kabala Kilcher'in Die Sprachtheorie der Kabbala als ästhetisches Paradigma'sına bakın.

^[38]Örneğin, Semeka'nın 'On sekizinci yüzyılda Rus Masonluğu' adlı eserinin 134. sayfasına bakınız.

^[39]Florovsky, Rus Teolojisinin Yolları , 115.

^[40]Serkov ve Reizin (ed.), NI Novikov'un Mektupları'na bakınız .

^[41]Bu Kabbalistik okul, 1570'lerde Safed'de Isaak Luria (Ha-Ari) tarafından kurulmuştur. Lurianik doktrinin Avrupa mistisizmi üzerindeki etkisi için bkz: Coudert, The Impact of the Kabala in the Seventeenth Century , özellikle 120-132; Burmistrov, ' Kabbala Denudata Redis ­covered'; id. 'Kabbalah in European Culture'. Tikkun ha-olam (İbranice, “Evrenin İyileştirilmesi ”) – Lurianik Kabbalada, “kapların kırılması” ( ­shevirat ha-kelim ) genel felaketiyle yok edilen kadim uyumun evrensel restorasyonu ve yeniden bütünleştirilmesi sürecidir . Tikkun'da özel bir görev insana emanet edilmiştir; insan, evrenin en alt bölgelerini iyileştirmek ve kişisel aydınlanması ve Kutsal Olana bağlanması yoluyla orada hapsedilmiş ışık kıvılcımlarını serbest bırakmakla görevlidir. Scholem'in Kabala adlı eserinin 140-144. sayfalarına bakınız.

^[42]Bu kabalistik kavramlar için bkz. Scholem, Kabbalah , 96-116.

^[43](Anon.), 'Okuyuculara', Vechernyaya Zarya ( Akşam Parıltısı ) 1 (1782), 2.

^[44]Bkz. Aziz Martin, Hatalar ve Gerçek Üzerine , 35, 70.

^[45]DMS RSL, F. 14, N 992 ('Kabala Üzerine Kısa Bir Düşünce', 19. yüzyıl başları), f. 14-14r.

^[46]DMS RSL, F. 14, N 992, f. 3r-4.

^[47]Yayınlandığı yer: Magazin svobodno-kamenshchicheskiy ( Serbest Mason Dergisi ) 1:1, 142.

^[48]Florovsky, Rus Teolojisinin Yolları , 119.

^[49]Kiesewetter, 'On Sekizinci Yüzyılın Moskova Gülhaçlıları', 116.

^[50]Aynı eser, s. 117.

^[51](Anonim), 'Okuyuculara', 3.

^[52]Aynı eser, s. 3-4.

^[53]Benzer bir akıl yürütme, örneğin Besedi iz Teoreticheskogo Gradusa Solomonskih vedeniy ( Süleyman'ın Teorik Bilgelik Derecesinden Konuşmalar , DMS RSL, F. 14, N 250, f. 93-93r) adlı el yazmasında da bulunabilir: 'Tanrı'nın bize üç şekilde öğrettiğini yeterince biliyorsunuz: (1) Bizi tezahür eden İlahi Bilgelik olarak Doğaya yönlendirir; (2) Bize Davranışlarımızı Geliştirme kuralını verir; (3) Bütün bunlar aracılığıyla bizi Gerçek İçsel Teolojiye veya İlahi Sözün canlı bilgisine yönlendirir. Ve bu üçlü öğretiyi faaliyetlerimizde iyice dönüştürmeliyiz ki, gün be gün hayatımıza girsin ve içimizdeki insan bununla beslensin, büyüsün ve Tanrı'da güçlensin.'

^[54](Anonim), 'Düşüşten Önceki İnsanın Durumu', 235.

^[55]Aynı eser, s. 238.

^[56]On beşinci-on yedinci yüzyıllardaki Hristiyan Kabalistlerin yorumuna dayanan, Yahudi Kabalasının özel bir masonik versiyonunu ifade eden koşullu bir terim. Kural olarak, "gerçek Kabala", "teorik" Kabala ( Kabala iyyunit ) ile özdeşleştirilirken, bu da "pratik" Kabala ( Kabala ma'asit veya "Yahudi büyüsü") ile karşılaştırılırdı. Bkz. DMS RSL, F 14, N 1116, f. 2, 5r; N 992, f. 1-2r; Onomatologia ­curiosa artificiosa et magica, veya ­Doğal Büyü Sözlüğü , Cilt 1, 376-377. Ayrıca bkz. Burmistrov ve Endel, 'Rus Masonluğunda Kabala', 33-36.

^[57](Anon.), 'Düşüşten Önceki İnsanın Durumu', 238.

^[58]Bu nedenle "hiyeroglif" ve "kabbalistik" kelimeleri bazen eş anlamlı olarak kabul edilir.

^[59]RSAAA, F. 8, N 216, Pt. 6, f. 54-54r.

^[60]Semeka, 'Rus Gülhaçlılar ve II. Katerina'nın Masonluğa Karşı Eserleri', 350.

^[61]Bkz. aynı eser, 358. Masonik sahte yazıtlardan biri olan Lizbon Hahamı'nın Brest Hahamı'na Mektubu (1817; aslen Lehçe yazılmıştır), Masonluğun (veya "Hafşim Goderim" Cemiyeti'nin) İncil'deki karakterler tarafından kurulduğunu belirtir; Masonluğun kendisi burada, üyelerinin diğer şeylerin yanı sıra Hristiyanlığı kabul eden gizli bir Yahudi tarikatı olarak kabul edilir. Bkz. DMS RSL, F. 147, N 287, f. 29-33r.; List Rabina Lizbonskiego do Rabina Brzeskiego z dyalektu rabinsko-talmudycznego przet^umaczony . P. 1-8.

^[62]DMS RSL, F 14, N 1655. S. 487–523. Bu metin, 'Lurianik Kabala'nın temel ilkelerinin sistematik ve özgün bir şekilde sunulduğu' (Scholem, Kabala , 143) on yedinci yüzyıla ait anonim bir Kabala eseri olan “Ma'amar 'Adam de-'Azilut”un bir bölümünün özetidir. Eziless , Kabala kozmolojisinin dört dünyasının (olamot) en yükseği olan Azilut'un bozulmuş bir yazımıdır . Bkz. Scholem, Kabala , 137.

^[63]DMS RSL, F 14, N 1655. S. 506.

^[64]Aynı eser, s. 510.

^[65]Aynı eser, s. 511.

^[66]AA Rzhevski – Gülhaç Tarikatı üyesi, yazar ve çevirmen. Bkz. Serkov, Rus Masonluğu , 696; Serkov, AI ve Reizin, MV (eds.), NI Novikov'un Mektupları , 283; Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , Dizin.

^[67]Kendisi en aktif ve sadık Gülhaçlılardan biriydi, Dostluk Bilge Topluluğu ve masonik "Tipografik Şirket" üyesiydi. Bkz. Serkov, Rus Masonluğu , 811.

^[68]Barskov (ed.), 18. yüzyıl Rus Masonlarının Yazışmaları , 235.

^[69]Aynı eser, 236-237. Bu mektup 1780'lerin ortalarından kalmadır.

^[70], Martines de Pasqually ve öğrencisi LC de Saint-Martin tarafından kurulan mistik okul doktrininde benimsenmiş ve açıkça ifade edilmiştir . ­Onların ­yazıları ve fikirleri Rus Kardeşler arasında büyük bir popülerlik kazandı. Bkz. Van Rijnberk, Un Thaumaturge au XVIIIe siècle ; Le Forestier, La franc-maçonnerie occultiste au XVIIIe siècle & l'ordre des Elus Coens ; Waite, Bilinmeyen Filozof Louis Claude de Saint-Martin'in Hayatı ­.

^[71]Bu konuyu Burmistrov ve Endel'in 'Rus Masonluğunda Kabala' adlı eserinin 23-33. sayfalarında ayrıntılı olarak ele alıyoruz.

^[72]Bu metin Yahudi geleneğinde çok popülerdir; birçok Yahudi mistik ve filozof bu metin hakkında yorum yapmıştır. Bkz. Scholem, Kabbalah , 23-30. Bu eser, onu Latince ve diğer Avrupa dillerine çeviren Hristiyan Kabalistler için de çok önemliydi. Bkz. G. Postel tarafından yapılan Latince çevirinin yeniden basımı (1552): Sefer Jezirah (Giriş bölümünde, bu metnin Hristiyan Kabalasındaki rolü açıklanmıştır). Ayrıca bkz. Schmidt-Biggermann, 'Das Buch Jezirah in der christlichen Tradition'; Burmistrov ve Endel, 'Sefer Yezirah in Jewish and Christian ­Traditions'.

^[73]DMS RSL, F. 14, N 676. S. 46–52 (bu çeviri şu eserde yayınlanmıştır: Burmistrov ve Endel, 'Yahudi ve Hristiyan Geleneklerinde Sefer Yezirah', 63-71); ayrıca bkz. Gilly, 'Iter Gnostico- Russicum', 56. Ayrıca, Latince baskıdan (S. Rittangelus, Amsterdam 1642) yapılan “Sefer Yezirah”ın Rusça çevirileri hakkında da bkz. Rusya Federasyonu Devlet Arşivi, F. 1137, I, N. 118, Bölüm X.

^[74]Örneğin, DMS RSL, F. 14, N 676. P. 3-34'e bakınız.

^[75]Sefer ha-Zohar hakkında Scholem'in Kabbalah adlı eserinin 213-243 sayfalarına ve Tishby'nin The Wisdom of the Zohar adlı eserine bakınız . Ayrıca, Hristiyan Kabalası'ndaki kitabın yorumları hakkında Secret, Le Zôhar chez les Kabbalistes Chrétiens de la Renaissance adlı esere de bakınız .

^[76]Onun ve risalesi hakkında bilgi için bkz. Idel, 'Tarihsel Giriş', içinde: Sha'are Orah. Işık Kapıları ; Blickstein, Felsefe ve Mistisizm Arasında ; Scholem, Kabala , 409-411.

^[77]Bkz. DMS RSL, F. 14, N 1655; F. 147, N 208.

^[78]Daha ayrıntılı bilgi için Burmistrov ve Endel'in "Rus Masonluğunda Kabala" adlı eserinin 26-29. sayfalarına; Endel'in "Rus Masonik literatüründeki bir kabalistik el yazması üzerine" adlı eserine; ve aynı yazarın "Masonik Kodeks 'Sefirot Üzerine'de (18. yüzyıl sonu) Orijinal Kabalistik Kavramlar" adlı eserine bakınız.

^[79]Bkz. DMS RSL, F. 14, N 1613 veya F. 147, N 193 (orijinal metin: Kriegesmann, Die wahre und richtige Cabalah , Frankfurt, Leipzig 1774); DMS RSL, F. 14, N 1644, Kısım 5, S. 19-26 (Brucker, J., Historia critica philosophiae , Cilt II, Leipzig, 1742'den alıntı ); Caspar Schott – DMS RSL, F. 14, N 1646 (205 vd.), kısa ve daha eski versiyon – F. 147, N 204; F. 14, N 987. Hemen hemen her el yazmasında yazar ve kaynak hakkında bilgi bulunmadığına dikkat edilmelidir. Ayrıca, Hristiyan Kabalasının "birincil kaynaklarından" da etkilenmiş olabilirler; örneğin, Nettesheimli Heinrich Cornelius Agrippa'nın ünlü kitabı De Occulta Philosophia (ilk tam baskı – Köln, 1533): bkz. DMS RSL, F. 14, N 705, N 1625-27.

^[80]Bu metinlerde sunulan temel kavramlar, Burmistrov ve Endel'in 'Rus Masonluğunda Kabala' adlı eserinin 33-43. sayfalarında incelenmiştir. Aynı eserde (s. 44-55), türünün en temsili metinlerinden biri (İngilizce çevirisiyle birlikte) yayınlanmıştır.

^[81]Örneğin, Rusya Federasyonu Devlet Arşivi'nde bulunan AN Pypin'in yayınlanmamış "Masonik Bibliyografyası"na (F. 1137, I, N 117-119, Bölüm X: "Mistikler, Teosofi, Kabala") veya ­V. Arsenyev'in masonik koleksiyonunun kataloğuna (DMS RSL, F. 14, yaklaşık 2000 el ­yazması içerir) bakınız.

^[82]Elagin ve masonik sistemi hakkında bilgi için bkz. Vernadsky, Russian Masonry in the Reign of Catherine the Great , 44-70, 94-98; Semeka, 'Russian Masonry in the Eighteenth Century', 139-149 ­; Pypin, Masonry in Russia , 96-137; Pekarski, Supplements to the history of Masonry in Russia in the Eighteenth Century , 50-55; Smith, Working the Rough Stone , 104-105. Biyografik ­bilgiler için ayrıca bkz. Serkov, Russian Masonry , 323; Serkov ve Reizin (eds.), Letters of NI Novikov , 289.

^[83]Daha ayrıntılı bilgi için Vernadsky'nin " Büyük Katerina Dönemi Rus Masonluğu" adlı eserinin 44-52. sayfalarına bakınız.

^[84]İncelemenin ilk cildi 1803'te Moskova'da yayımlandı; özellikle bazı dini ve felsefi sorunlara ayrılmış diğer el yazması materyaller, ­Rus Ulusal Kütüphanesi'nin (St. Petersburg) El Yazması Bölümü'nde bulunmaktadır. Bkz. Artemieva, 18. Yüzyıl Rus Tarih Bilimi , 82-93.

^[85]RSAAA, F. 8. N 216. Kısım 3. f. 6.

^[86]Aynı kaynak.

^[87]'Reuchel, Berlin Ulusal Locası (Zinnendorf Sistemi'ne göre çalışan) tarafından Rusya'ya "İngilizlerin mutlakiyetçiliğini kırmak" için gönderilmişti. Rusya'da sözde "Reuchel'in" masonik sisteminin başındaydı. Bu arada, 1776'da bu sistem ve Elagin'in önderliğindeki "İngiliz locaları" birleşti.' – Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 65-70; ayrıca bkz. Serkov, Rus Masonluğu , 690; Serkov ve Reizin (ed.), NI Novikov'un Mektupları , 339.

^[88]Hekim olan Ellenberg-Zinnendorf, 1765'ten itibaren Prusya Tıp Dairesi başkanlığına atanmıştı. Aktif bir mason olan Ellenberg-Zinnendorf, İsveç masonluğunun ritüelini Almanya'ya yaymış ve Almanya Büyük Locası'nı kurmuştur. Bkz. Pertsev, 'On sekizinci yüzyılda Alman Masonluğu', 86-91.

^[89]Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 184.

^[90]Elagin'in el yazmaları arasında anonim bir Alman günlüğü de bulunmaktadır. Yazarı Reuchel ile görüşmüş ve "[Reuchlin'in] Kabala ve Talmud hakkındaki akıl almaz uydurmalarını" onaylamamıştır. Bkz. Pekarski, On Sekizinci Yüzyılda Rusya'da Masonluğun Tarihine Ekler , 80.

^[91]Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 186.

^[92]RSAAA, F. 8, N 216, Pt. 3, f. 8r. Ayrıca bkz. Pypin, Rusya'da Masonluk , 132.

^[93]Barskov'un 18. yüzyıl Rus Masonlarının Yazışmaları adlı eserinin 310. sayfasına bakınız.

^[94]1778'de, o dönemdeki en önemli Yahudi merkezlerinden biri olan Schklov'da (Mogilev Bölgesi) bulduğu sülfo-demir içeren bir çeşmeyi inceleyip tanımladı ve bir su örneğini Tıp Kurulu'na gönderdi. Bkz. (Barskov, JL), 'Ely S.', 214; Serkov, Russian Masonry, 925. 1780'lerde Schklov'da aktif bir Rus mason locasının bulunduğunu belirtmek gerekir. Bkz. Vernadsky, Russian Masonry in the Reign of Catherine the Great , 375.

^[95]Bu inceleme aslen Almanca olarak yazılmıştır: Brüderliche Vermahnungen an einige Brüder Freymaurer von dem Bruder Seddag , Philadelphia (St. Petersburg?), 1781. ­F. B. Obolduyev tarafından Rusçaya çevrilmiş ve 1784'te Moskova'da yayınlanmıştır. Almanca baskısının bir kopyası bilinmektedir ve bu kopyada ilginç bir el yazısı notu bulunmaktadır: 'Almanca orijinalinin editörü … ­Petersburg'da yaşayan , Polonyalı [ sic ] Yahudiliğe dönmüş Doktor Eli idi'. Bkz. Guberti, Materials for a Russian Bibliography , Cilt 2, 142.

^[96]Pypin'in Rusya'da Duvarcılık adlı eserinin 132. sayfasına bakınız.

^[97]Seddag, Bazı Kardeş Masonlara Kardeşçe Öğütler , 134.

^[98]Popov, 'Novikov Davası Hakkında Yeni Belgeler', 146.

^[99]Doktora tezinin başlığı De opobalsamo et oleo-balamno (1770)'dır; ayrıca Koyun Çiftliklerinin Güvenilir ve Kalıcı Gelirinin Açıklanması (St. Petersburg, 1796) adlı kitabı da yazmıştır . Bkz. (Barskov, JL), 'Ely S.', 214-215.

^[100] Ucheniye drevnego lyubomudriya ve bogomudriya, veya nauka svobodnih kamen'shchikov ve raznih tvortsov svetskih, dukhovnih ve misticheskih, sobrannaya iv pyati chastyah predlozhennaya IE, Velikim ross. il'noy lozhi masterom . – RSAAA, F.216, N 8, Pt. 3, 26–29. Elagin tarafından yazılmış kaba bir kopya (imza).

^[101]Douglas Smith'in Working the Rough Stone adlı eserinin 215. sayfasında belirttiği gibi, bu eser 'yalnızca İkinci Elagin Birliği'nin gizli yönetim organının üyelerine okunmak üzere' yazılmıştı.

^[102]RSAAA, F. 216, N 8, Kısım 3, f. 2. Ayrıca bkz. P. Pekarski, On Sekizinci Yüzyılda Rusya'da Masonluğun Tarihine Ekler ­, 96-97; Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 186.

^[103]Eserin Giriş bölümü iki kez yayımlanmıştır. Bkz. Elagin, 'Antik felsefe ve ilahi bilgi doktrini'; Novikov, Masonluk ve Rus Kültürü , 223-235.

^[104] Obyasneniya tainstvennogo smisla v Bozhestvennom Pisanii o sotvorenii Selenniya, sluzhashcheye klyuchom k razobraniya Knigi istini ve zabluzhdeniy . – RSAAA, F.216, N 8, Pt. 6, f. 41-70r.

^[105]Bu Tarikat hakkında ayrıca bkz. Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 102-120; Tukalevsky, 'NI Novikov ve JG Schwarz', 213-218; Eshevsky, '1780'lerin Moskova Masonları', 524-531; Nezelenov, Nikolay İvanoviç Novikov, Editör , 107-109; Kiesewetter, 'On Sekizinci Yüzyılın Moskova Gülhaçlıları', 96-124; Ryu, 'Moskova Masonları ve Gülhaç Tarikatı', 198-232, vb. Ayrıca, başlıca Gülhaçlı belgesi olan “Süleyman Bilimlerinin Teorik Derecesi”nin çok sayıda Rusça çevirisine de bakınız, örneğin DMS RSL, F. 14, N 221, N 227.

^[106]Bu koleksiyonun tarihi, Novikov ve Gamaleya'nın manevi haleflerinden biri olan V.A. Levshin'e (1746-1826) kadar uzanmaktadır; koleksiyon, Arseniev masonik hanedanının son temsilcisi ­, Moskova'daki Kurtarıcı İsa Kilisesi'nin başrahibi Ioann Arseniev'in (1859-1930) sürgüne gönderilmesinden 100 yıl sonra, 1922'de tamamlanmıştır. Bkz. Serkov, 'Rusya'daki Masonik Koleksiyonların Tarihi', 59-66. Ayrıca bkz. Craven, 'Novikov'un Masonik Kütüphanesinin Birinci Odası', 401-410.

^[107]S.I. Gamaleya, Moskova masonlarının en etkili ruhani liderlerinden biriydi ve Moskova'daki Teorik Derecenin "Baş Gözetmeni" idi. Yaklaşık 200 mistik ve simya yazısını tercüme etti. (Bkz. S.I. Gamaleya tarafından farklı dillerden çevrilen el yazması kitaplar kaydı ­, DMS RSL, F. 14, N 549). Hakkında daha fazla bilgi için bkz. Dovnar-Zapol'ski, 'Semion İvanoviç Gamaleya', 27-37; Nezelenov, Nikolay İvanoviç Novikov, Editör , 174-179; Serkov, Rus Masonluğu , 219.

^[108]Bunlar “Practicus”, “Philosophus”, “Minor”, “Major”, “Adeptus muafus”, “Magis ­ter” ve “Magus” idi. Bkz. Der Signatstern oder die enthüllten sieben Grade der mystischen Freimaurerei , Bd. V, 334; Lenning, Freimaurerei Ansiklopedisi , Bd. 3, 246; Ryu, 'Moskova Masonları ve Gül Haç Tarikatı', 199.

^[109]Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 112. 1787'den beri AM Kutuzov (1749/52-97), Berlin'deki Moskova Gülhaçlılarının habercisiydi. Onları Gülhaçlıların faaliyetleri hakkında bilgilendirmekle görevliydi. Bir simyacıydı ve daha yüksek derecelere kabul edilmiş olabilir. Bkz. Tarasov, 'Moskova Gülhaçlılar Cemiyeti', 18-22; Vernadsky, Op. cit ., 111; Serkov, Rus Masonluğu , 451.

^[110]Kiesewetter, 'On sekizinci yüzyıl Moskova Gülhaçlıları', 113-114.

^[111]Örneğin Semeka, 'Rus Gülhaçlıların simya deneyleri yapmadığını, çünkü "Süleyman Bilimlerinin Teorik Derecesinin" ötesine geçmediklerini' öne sürmüştür. Bkz. Semeka, 'Rus Gülhaçlıları ve II. Catherine'in Masonluğa Karşı Eserleri', 365-366. Bu şüpheci görüş, esas olarak masonların kendi sorgulamaları sırasında verdikleri itiraflara dayanmaktadır ­. Örneğin, Moskova "teorisyenlerinin" lideri N. Novikov, soruşturma görevlisi SI Sheshkovsky'ye şöyle cevap vermiştir: 'İkimiz de Büyü ve Kabala uygulayamadık, sadece alt derecelere ulaştık ve bu bilimler hakkında isimlerinden başka hiçbir şey bilmiyorum'. Longinov, Novikov ve Moskova Martinistleri , 517. Ayrıca Popov'un 'Novikov Davası Hakkında Yeni Belgeler' adlı eserinde "Novikov davası"nın ayrıntılı bir açıklamasına ve N. Trubetskoi, I. Lopukhin, I. Turgenev'in soruşturmadaki cevaplarına bakın – RSHAM, F. 16, N. 29, # 64. Bu arada hapishanede elde edilen itiraflara pek güvenemeyiz.

^[112]Sokolovskaia, 'Altın ve Gül Haç Kardeşleri', 90. Bazı Moskova Gül Haçlılarının masonik üçlü ­doktrinin pratik uygulamasıyla meşgul olduğuna inanmak için her türlü neden vardır – “Büyü-Simya-Kabala”. Kiesewetter'in belirttiği gibi, 'Lopukhin, Trubetskoi ve Kutuzov, Gül Haçlı simya sanatına büyük ilgi duyuyorlardı ve daha yüksek derecelere ulaşmayı hayal ediyorlardı. Bu amaçla Kutuzov, Gül Haçlı bilgeliğinin kaynağına yakın bir yerde simya uygulamak üzere Berlin'e gönderildi'. – Kiesewetter, 'On Sekizinci Yüzyılın Moskova Gül Haçlıları ­', 103-104. Gül Haçlıların simyaya olan ilgisi hakkında bkz. McIntosh, Gül Haç ve Akıl Çağı , 74-90 (bölüm 5: “Altın ve Gül Haç Simyası”).

^[113]Schwarz hakkında Tukalevsky'nin 'NI Novikov ve JG Schwarz' adlı eserinin 191-220 sayfalarına; aynı yazarın Rus Masonlarının Arayışı adlı eserinin 32-37 sayfalarına; Tikhonravov'un 'Profesör JG Schwarz' adlı eserinin 60-81 sayfalarına; Serkov'un Rus Masonluğu adlı eserinin 888 sayfalarına; Ryu'nun 'Moskova Masonları ve Gülhaç Tarikatı' adlı eserinin ilgili bölümlerine bakınız.

^[114]Masonik süreli yayınlar olan “Moscow Monthly Edition” ve “Evening Glow”da birçok makalenin yazarıydı ­. Yazılarının çok sayıda kopyası el yazması koleksiyonlarında bulunmaktadır. Örneğin, DMS RSL, F. 14, N 685; F. 147, N 142'ye bakınız.

^[115]IS Gagarin (1752–1810), 1785 yılında Masonluğa katıldı; Dostane Bilginler Topluluğu üyesiydi. Bkz. Serkov, Rus Masonluğu , 213.

^[116]Bkz. Krasnobaev, 'Eine Gesellschaft Gelehrter Freunde am Ende des 18. Jahrhunderts', 257-70; Smith, Kaba Taşı Çalışmak , 83-84.

^[117]Kiesewetter'in "Moskova Üniversitesi (Tarihsel bir taslak)" adlı eserinin 47-52. sayfalarına bakınız.

^[118]AF Labzin (1766–1826), I. Aleksandr döneminin en önde gelen Rus masonlarından biriydi. Novikov ve Schwarz'ın öğrencisiydi ve Gülhaç doktrininin aktif bir savunucusuydu. 1783'te Masonluğa katıldı. Bazı masonik dergilerin editörlüğünü yaptı, İncil Derneği'nin aktif bir üyesiydi ve Sanat Akademisi'nin başkan yardımcılığını üstlendi. Hakkında daha fazla bilgi için: Sokolovskaia, 'I. Aleksandr Döneminde Masonluğun Yeniden Canlanması', 153-155, 169-184; Serkov, 'Novikov'un “Yeğeni” AF Labzin', 20-33; Serkov, Rus Masonluğu , 454-455.

^[119]Onun hakkında bakınız: Kuhlman, 'Mikhail Ivanovich Nevzorov', 203-25; Serkov, Rus Masonluğu ­, 580.

^[120]Semeka, 'Rus Gülhaçlılar ve II. Katerina'nın Masonluğa Karşı Eserleri', 361.

^[121]Sokolovskaia, 'I. Alexander Döneminde Masonluğun Yeniden Canlanması', 155-158. ­I. Paul dönemindeki Gülhaç faaliyetleri hakkında bilgi için Serkov, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi , ­44-53'e bakınız.

^[122]IA Pozdejev 1784'te Tarikata katıldı ve daha sonra ­I. Aleksandr döneminin "teorik" masonluğunun önde gelen isimlerinden biri oldu. Bkz. Serkov, Russian Masonry , 649-50.

^[123]Grabianka, mistik ve simyacı Benedictine rahibi Dom A. Pernety (1716-1796) tarafından 1780'lerde kurulan gizli topluluk Academi des Vrais Maçons'un bir üyesiydi. Akademi özellikle Avignon, Lion ve Montpellier'de faaliyet gösteriyordu. Bu kurum muhtemelen Avignon, Montpellier, Douai ve Mohilev'de (Ukrayna) şubeleri bulunan Académie des Sages'in (17. yüzyılın ikinci yarısına kadar uzanan) bir devamıydı . ­Bkz. Bricaud, Les Illuminés d'Avignon ; Meillassoux – Le Cerf, Dom Pernety ve les Illuminés d'Avignon ; Ligou, Dictionnaire de la franc-maçonnerie , 917-922. Grabianka hakkında bkz. Ujejski, Krol Nowego Izraela ; Danilewicz, '“Yeni İsrail Kralı”: Thaddeus Grabianka (1740–1817)', 49-73; Rolle, K., 'T. Grabianka'; Longinov, 'On Sekizinci Yüzyılın Bir Büyücüsü', 579-603; Vernadsky, Büyük Katerina Döneminde Rus Masonluğu , 120-124; Pypin, Rusya'da Masonluk , 323-332 ­; Sokolovskaia, 'I. Aleksandr Döneminde Masonluğun Yeniden Canlanması', 171-174; Serkov, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi , 59-62; Serkov, Rus Masonluğu , 266.

^[124]Sokolovskaya, 'I. Alexander Döneminde Masonluğun Yeniden Canlanması', 172.

^[125]Longinov, 'On Sekizinci Yüzyılın Bir Büyücüsü', 581; Danilewicz, 'Yeni İsrail'in Kralı', 52.

^[126]Longinov, 'On Sekizinci Yüzyıldan Bir Büyücü', 582.

^[127]1807'de Grabianka tutuklandı ve kısa süre sonra hapishanede öldü; kurduğu toplum da dağıldı.

^[128]Macaristan doğumlu J.A. Fessler (1756-1839), uzun yıllar Rusya'da yaşamıştır. 1807-1810 yılları arasında ­St. Petersburg'daki Kutup Yıldızı locasının Üstadıydı. Bkz. Sokolovskaia, 'I. Alexander Döneminde Masonluğun Yeniden Canlanması', 174-176; Serkov, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi , 70-76; aynı yazar, Rus Masonluğu , 832.

^[129]Rus masonluğunda, Batı masonluğunda benzeri olmayan, en yetkili manevi rehberlerin özel bir kategorisi. En önde gelen "büyükler" arasında S. Gamaleya, I. Pozdejev, R. Stepanov, Peder S. Sokolov vb. yer almaktadır. Bkz. örneğin, Arseniev, Aile arşivinden .

^[130]Serkov'un 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi adlı eserinin 247. sayfasına bakınız.

^[131]Bunların çoğu daha önce (1822'den önce) Moskova'daki Manna Arayanlar Locası'na mensuptu. Toplantıları sık sık yapılıyordu; örneğin, 1823-1834 yılları arasında 169 toplantı gerçekleşti. (Aynı kaynak, 265, 270).

^[132]1820'ler ile 1910'lar arasındaki yöneticileri VA L'ovshin, VD Kaminin, SP Fonvizin, VA Bibikov ve VS Arseniev idi.

^[133]Alexander A. Filosofov (1829–1900?) – mason ve Süleyman Bilimleri Teorik Derecesi üyesi.

^[134]1840'lı ve 1850'li yıllarda "teorik" masonların ruhani liderlerinden biri Peder Simeon I. Sokolov (1772-1860) idi. ­Kutsal Sinod'un başsavcısı "teorisyen" S.D. Neçayev, ünlü filozof ve Moskova Kilise Akademisi profesörü Peder F.A. Golubinsky, Kutsal Sinod üyesi V.I. Kutnevich vb. üzerinde etkisi vardı. Birçok rahip ve başrahip de "teorik" Kardeşler arasındaydı. Masonlar, ­Aziz Sergius Üçlü Manastırı ve bazı Moskova manastırlarıyla yakın ilişkiler sürdürdüler. Bkz. Serkov, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi , 276-277; aynı eser, Rus Masonluğu , 759-760.

^[135]Serkov, 19. Yüzyılda Rus Masonluğunun Tarihi , 2760-2777, 279-280.

^[136]Senatör ve Devlet Konseyi üyesi Kont Sergey S. Lanskoy, 1810'larda Masonluğa katıldı ve Rusya Büyük İl Locası, Capitulum Phoenix ve diğer bazı localarda önemli görevler üstlendi. 19. ^{yüzyılın ortalarında} St. Petersburg'da gizli bir "teorik" locanın başkanıydı. Bkz. Serkov, Russian Masonry , 462.

^[137]Lanskoy'un Rus Devlet Kütüphanesi'ndeki koleksiyonu (DMS RSL, F 147) ve yukarıda ­bahsedilen Arseniev'in koleksiyonu, Kabbalistik el yazmalarının çoğunu içermektedir.

^[138]Onun hakkında bakınız: Krasnopevkov, Stepan Alekseevitch Maslov Üzerine Anılar ; Sovetov, SA Maslov. anısına ; Serkov, Rus Masonluğu , 527-528.

^[139]Asya Kardeşler Tarikatı'nın tarihi ve öğretisi hakkında ayrıntılı bilgi için Katz'ın " Avrupa'da Yahudiler ve Masonlar, 1723-1939" adlı eserinin 26-53 sayfalarına bakınız. "Kardeşler"in öğretisindeki Kabbalistik unsurların analizi Scholem'in " Akıl Çağı'nın Eğitimli Yahudi Gizemcisi, EJ Hirschfeld " adlı eserinin 247-278 sayfalarına bakınız. Ayrıca McIntosh'un " Gül Haçı ve Akıl Çağı" adlı eserinin 161-177 sayfalarına ve Burmistrov'un "Asya Kardeşler Tarikatı'nın Öğretisinde Kabbalah" adlı eserinin 42-52 sayfalarına da bakınız .

^[140]Scholem, Die Erforschung der Kabbala von Reuchlin bis zur Gegenwart , 19; id., Kabala , 201.

^[141]Bkz. Schulte, "Die Buchstaben haben… ihre Wurzeln oben." Scholem und Molitor', 143 ­164; Biale, Gershom Scholem, Kabala ve Karşı Tarih , 31-32, 75-76, 99, 121, 215-216; Idel, Kabala: Yeni Perspektifler , 284.

^[142]Molitor'un fikirleri sadece mason çevrelerinde değil, okuyucuları arasında örneğin Rus yazar ve Romantik VF. Odoyevski'nin de bulunduğu geniş bir alanda yaygındı. Bkz. VF. Odoyevski Kütüphanesi Kataloğu , 368 (N 3101).

^[143]Arseniev'in mason hanedanlığı hakkında bilgi için Serkov'un Rus Masonluğu adlı eserinin 69-71. sayfalarına bakınız.

^[144]V.S. ve IV. Arseniev'in el yazısıyla yazdığı notların bulunduğu bu nadir kitabın bir kopyası Moskova'daki Rusya Devlet Yabancı Edebiyat Kütüphanesi'nde muhafaza edilmektedir.

^[145]Öncelikle Michael Weiskopf'un ­Rus Romantik edebiyatının Masonik-Teosofik arka planına dair çığır açan çalışmasına bakın: Weiskopf, Gogol's Subject: Mythology, Ideology, Context. Ayrıca Baehr'in 'The Masonic Component in Eighteenth-Century Russian Literature', 121-139; Baehr, The Paradise Myth in 18th Century Russia adlı eserlerine de bakın . Bizim görüşümüze göre, L. Leighton'ın kitabı da bu konuda önemli bir kaynaktır.

Rus Romantik Edebiyatındaki Ezoterik Gelenek, çoğunlukla Yahudi Kabalası hakkındaki güvenilmez verilere dayanmaktadır. Leighton, 19. yüzyılın ilk yarısındaki Rus Romantiklerinin yazılarında "masonik" Kabala unsurlarını (A. Kilcher'in "metaforik" Kabalasına benzer) ortaya çıkarmaya çalışırken, bazen temelsiz sonuçlara varmaktadır.

^[146]Bkz. Sakulin, Rus İdealizminin Tarihinden: Prens VF Odoyevski , Cilt 1:1; Kamenski, “Lyubomudr”un Moskova Çevresi ; Fedorov, Avrupa Mistik Geleneği ve Rus Felsefi Düşüncesi ; Pustarnakov, V. (ed.), Rusya'da Schelling Felsefesi ; Kolyupanov, A.I. Koshelev'in Biyografisi , Cilt 1.

^[147]Burmistrov, 'Vladimir Soloviev ve Kabala', 7-104; aynı eser, 'Rus Felsefesinde Kabala ­', 37-70.

Not: Bazen Büyük Dosyaları tarayıcı açmayabilir...İndirerek okumaya Çalışınız.

Benzer Yazılar